Nieuws Voeding

Inname meer dierlijke proteïnen: wel of niet ongezond?

hartvlees3
Share Button

Proteïnerijke diëten zijn populair. Tijdens het European Congress on Obesity deze maand, uitten onderzoekers hun zorg hierover. Volgens hen leidt een proteïnerijk dieet -waarin dierlijke eiwitten centraal staan- bij oudere mensen tot overgewicht en hartproblemen. Dit lijkt dan weer kort door de bocht te zijn, volgens andere onderzoeken. Zijn dierlijke eiwitten nu echt zo ongezond voor oudere mensen?

Een internationaal team van onderzoekers vinden de populariteit van proteïnerijke voeding zorgwekkend, zo meldden ze deze maand op het European Congress on Obesity in Praag ( 1.) (  6-9 mei 2015). De zorg kwam tot stand na analyse van de data van meer dan 7000 mensen van 55 jaar en ouder, zonder hartaandoeningen. De deelnemers moesten vragen beantwoorden over hun voedingsgewoonten van de laatste 5 jaar. Allen hadden type 2 diabetes of drie of meer van de volgende risicofactoren voor hartaandoeningen: roken, hoge bloeddruk, hoog cholesterol, overgewicht of obesitas of een familiegeschiedenis van voortijdige hartaandoeningen.

Koolhydraten vervangen door proteïnen: dikker en ongezonder

Het bleek dat wanneer de deelnemers koolhydraten vervingen met proteïnen, het risico op 10% meer lichaamsvet toenam met 90%. Het risico op overlijden –ongeacht welke doodsoorzaak- nam met 59% toe. Als proteïne vervangen werd door vet, wad dit overlijdensrisico 66%.

De onderzoekers konden niet toelichten waar deze link tussen proteïnerijke voeding en overgewicht vandaan komt. Eerder onderzoek liet zien dat de inname van dierlijk eiwit in verband staat met nieraandoeningen, veranderingen in stofwisseling en insuline en vetspiegel in het bloed. Andere onderzoeken spreken dit tegen.

“Deze resultaten ondersteunen de bewerking niet, dat proteïnerijke voeding een goede strategie voor gewichtsverlies is. De lange termijn efficiency en veiligheid van deze diëten verdienen meer aandacht”, vertelt leidend onderzoeker Monica Bullo aan HealthDay.

Omdat eiwitrijke voeding snelle resultaten geeft qua gewichtsverlies zijn ze populair. Echter, diëten zoals Atkins en South Beach worden gelinkt aan een verhoogd risico op hartaandoeningen, darmkanker en diabetes. Onderzoek laat ook zien dat een grotere consumptie van dierlijke eiwitten gepaard gaat met een grotere inname van bewerkt vlees.

Met onderzoeken naar de voor-/nadelen van eiwitrijk eten, is het net als de koffieonderzoeken: de conclusies zijn tegenstrijdig.

Ander onderzoek

Dierlijke eiwitten ongezond vanaf middelbare leeftijd

Dat de consumptie van rood en bewerkt vlees risico’s meedraagt, is bekend:

Volgens onderzoekers van de University of Southern California is er geen verschil tussen het eten van rood vlees en het dagelijks roken van 20 sigaretten. Beiden verhogen de kans op vroegtijdig overlijden . Ze ontdekten dat wanneer men gedurende de middelbare leeftijd een voedingspatroon hanteert dat rijk is aan dierlijke eiwitten, de kans op overlijden door kanker 4x groter is dan bij mensen die een eiwitarm dieet hanteren (2).

Dikkere en ongezondere muizen

Professor Simpson (Harvard University) is in Times Magazine omschreven als de geneticus die de omkeer van veroudering waar maakt. Samen met collega David Sinclair -bioloog en professor genetica die in 2014 opzien baarde door oude muizen weer jong te maken- is hij een antiveroudering pionier. Volgens hem is de balans tussen proteïnen en koolhydraten cruciaal. Uit hun onderzoeken: muizen die proteïnearm en koolhydraatrijk aten hadden de beste gezondheidsresultaten: goede bloeddruk, uitstekende insulineweerstand, beter hart en langer leven. De muizen waren alleen wel mollig. De muizen die op een proteïnerijk en koolhydraatarm dieet zaten waren vruchtbaarder, maar hadden een slechtere gezondheid en kortere levens. De muizen op zowel een vetrijk als een proteïnerijk dieet waren reddeloos verloren. (3)

Dierlijke eiwitten zijn gezond op oudere leeftijd

Hogere eiwitinname, minder kans op functionele achteruitgang

Volgens gepubliceerd onderzoek in het Journal of the American Society Geriatrie (2014) kan de eiwitbehoefte toenemen op oudere leeftijd, omdat het lichaam dan een verminderd vermogen heeft om eiwitten op te nemen en te verwerken. Dit moet volgens dit onderzoek gecompenseerd worden. Toen 1000 Japanse ouderen van gemiddeld 67 jaar 7 jaar lang gevolgd werden, bleken mannen met de hoogste eiwitinname 39% minder kans te hebben op functionele achteruitgang in vergelijking met mannen die de laagste inname van dierlijke eiwitten hanteerden (Bij vrouwen was dit verband er niet). (4)

Oudere mensen gebaat bij hogere eiwitinname

Professor Lisette de Groot van de Wageningen Universiteit stelde tijdens het forum van de Nederlandse Academie van Voedingswetenschappen (NAV) in 2014: “De spiermassa van de oudere mens heeft baat bij een hogere eiwitinname dan de huidige norm. Prof. Stephan Bakker, nefroloog van het Universitair Medisch Centrum Groningen vulde dit aan: “Bij een hogere eiwitinname hoeven we niet bang te zijn voor nierfunctieverlies.” (5)

Eiwitrijk voedsel na verlies van spiermassa

Professor Luc van Loon, hoogleraar fysiologie van inspanning van Maastricht UMC+, adviseert eiwitrijke voeding wanneer er sprake is geweest van immobiliteit. Hij vertelt dat 5 dagen immobiliteit al voor aanzienlijk spiermassaverlies zorgt (Acta Physiologica, 2014). Hij erkent dat dit bij ouderen lastiger is, omdat het voor hen moeilijk is om verloren spiermassa weer op te bouwen, maar zegt: “blijven bewegen en eiwitrijk voedsel eten blijft het voornaamste devies.” (6)

Beter voorkomen dan genezen

Ouderen bouwen verloren spiermassa dus moeilijk weer op en dus geldt het motto ‘beter voorkomen dan genezen.’ Uit onderzoeken blijkt steeds weer dat het behoud van spiermassa de sleutel is om gezond ouder te worden en jeugdigheid te behouden. En hiervoor zijn beweging en eiwitconsumptie belangrijk. Zo publiceerde British Journal of Nutrition een onderzoek (2015) waaruit dit blijkt. Het zou met name het proteïne leucine zijn die synthese van spierproteïnen aanzienlijk doen toenemen bij ouderen. (7)

Dierlijke eiwitten

We hebben 8 gram eiwit nodig per 20 pond lichaamsgewicht en niet alle eiwitten zijn hetzelfde.

Eiwitten kunnen uit plantaardige en dierlijke bronnen komen. Veel dierlijke voeding zoals vlees en zuivel bevatten alle essentiële aminozuren -9 stuks- die door het lichaam gebruikt worden om omgezet te worden tot menselijke eiwitten

Dierlijke eiwitten hoeven  niet uit rood en/of bewerkt vlees gehaald te worden. Goede bronnen van dierlijke eiwitten zijn: grasboter, hennepzaad (bevat alle volwaardige eiwitten die nodig zijn voor spierbehoud), kabeljauw, schaal- en weekdieren, Parmezaanse kaas, kippenborst, lam, ei, zuivel (rauwe melk -8 gram per glas-, Griekse yoghurt -11 tot 15 gram per portie-). (8)

Koolhydraten: brainpower

Koolhydraten zouden niet vervangen moeten worden door eiwitten, omdat ze de mitochondriale ‘ovens’ brandende houden en deze zorgen voor de nodige portie brainpower. De hersencellen gebruiken glucose, maar neuronen kunnen geen glucose opslaan; daarom moet glucose continu aangeleverd worden via het bloed. Professor psychologie Paul E. Gold zegt het zo: “De motor van de hersenen is glucose. Wanneer er voor de hersenen onvoldoende glucose beschikbaar is, treden er cognitieve problemen op.”   (9)

Bronnen:

  • 1. Bullo M, Heller S, and Fonarow G. At The European Congress on Obesity, 2015
  • 2. www.news.usc.edu/59199/meat-and-cheese-may-be-as-bad-for-you-as-smoking/
  • 3. www.unsw.edu.au/dls
  • 4. www.onlinelibrary.wiley.com/journal/10.1111/%28ISSN%291532-5415?dmmsmid=83353&dmmspid=22625172&dmmsuid=2207007
  • 5. www.nieuwsvoordietisten.nl/nieuws/nieuws/article/ouderen-gebaat-bij-hogere-eiwitaanbeveling/
  • 6. www.mumc.nl/actueel/nieuws/aanzienlijk-spiermassaverlies-al-na-vijf-dagen-immobiliteit
  • 7. www.journals.cambridge.org/action/displayAbstract?fromPage=online&aid=9493132&fileId=S0007114514002475
  • 8. www.hsph.harvard.edu/nutritionsource/what-should-you-eat/protein
  • 9. www.learn.fi.edu/learn/brain/carbs.html
Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Sinds kort zit Goedgezond ook op Facebook! Help je mee om de pagina bekend te maken? Vergeet dan niet op ‘vind ik leuk te klikken’ ;-) Thanks!