Voeding

Werken multivitaminen? De verrassende waarheid !

multi3
Share Button

Multivitaminen (en -mineralen) zijn de meest gebruikte supplementen ter wereld en zijn sinds de laatste decennia enorm populair geworden. Wat zegt de wetenschap over multivitaminen en werken ze echt?

multi3

Multivitaminen zijn supplementen die verschillende vitaminen en mineralen bevatten, en soms ook andere ingrediënten, zoals kruiden, aminozuren en vetzuren. De samenstelling verschilt van merk tot merk. Ze zijn in allerlei vormen beschikbaar, van (kauw)tabletten tot poeder.

Soms synthetisch, soms uit voeding

Er zijn 13 vitaminen en minstens 16 mineralen die essentieel voor de gezondheid zijn. Sommige ervan zijn onderdeel van enzymatische reacties in het lichaam, of functioneren als hormonen. Het lichaam heeft ze nodig voor reproductie, onderhoud, groei en regulering van lichaamsprocessen. Soms bevatten multivitaminen hogere of lagere doses dan wat op het etiket staat, zoals koper en ijzer. (1). En soms bevatten ze zelfs niet alle ingrediënten die op het etiket staan. Het is dus belangrijk om een supplement van een gerenommeerd fabrikant te nemen. Soms zijn de ingrediënten synthetisch en soms zijn ze afkomstig van een natuurlijke bron en/of voeding.

Multivitaminen- en mineralen tegen hartaandoeningen

multi2

Wereldwijd zijn hartaandoeningen de meest voorkomende oorzaak van sterfte.(2)  Men denkt weleens dat het nemen van een multivitamine een hartaandoening kan voorkomen, maar het bewijs is niet duidelijk. De resultaten van multivitaminen en hun effect op hartaanval en sterfte is gemengd en soms blijken er helemaal geen effecten te zijn. (3) (4) (5) (6).

Zo was er de grootschalige Physicians’ Health Study II, waarbij de effecten van een dagelijkse multivitamine werd bekeken bij 14.000 mannelijke artsen van middelbare leeftijd. Er bleek geen afname te zijn qua hartaanval, beroerte en vroegtijdig overlijden. (7).

Bij een andere studie echter –onder vrouwen- bleek de dagelijkse inname van een multivitamine –de vrouwen namen deze minimaal drie jaar- te leiden tot een verminderde kans (35%) op vroegtijdig overlijden door een hartaandoening. (8).

Multi tegen kanker

Gemengde resultaten komen we ook tegen bij multivitaminen en kanker. Bij sommige studies werd geen enkele uitwerking gevonden, terwijl andere de multi linkte aan een toegenomen kans op kanker. (9)  (10)  (11)  (12).

In een review werd gekeken naar de resultaten van 5 gerandomiseerde onderzoeken met controlegroepen , met een totaal van 47.289 deelnemers. Er was een verminderde kans op kanker (31%) bij mannen, maar niet bij vrouwen. (13).

Bij twee andere studies, een onder vrouwen en een onder mannen, werd langdurig gebruik van multivitaminen gelinkt aan een verminderde kans op darmkanker. (15)  ( 16).

Uit de Physicians’ Health Study II bleek ook dat het dagelijks gebruik van een multivitamine op de langere termijn de kans op kanker bij mannen –zonder kanker-geschiedenis- verminderde. (17).

Multi supplement voor de hersenen

multi1

Nu de hersenfunctie. Meerdere studies toonden dat een multivitamine supplement het geheugen verbetert bij oudere volwassenen. (18)  (19)  (20).

Suppletie kan ook leiden tot een verbeterde stemming. Dat klinkt logisch; veel studies vonden het verband tussen een slechte stemming en vitaminen- en mineralentekorten. (21)  (22) (23)  (24).

Een aantal studies toonden inderdaad dat een multi niet alleen de stemming verbetert, maar ook depressieve symptomen vermindert. (25)  (26).

Echter, uit andere studies bleek een multi weer geen enkel effect op de stemming te hebben. (27).

Slikken voor de ogen

Wereldwijd is maculaire degeneratie de hoofdoorzaak van blindheid. (28). Uit een studie bleek dat een multi preparaat de progressie afremt. Er is echter geen bewijs dat ze het ontstaan van de ziekte voorkomen. (29)  (30). Er is wel wat bewijs waarop uit op te maken is dat multivitaminen de kans op staar vermindert. (31).


Teveel ijzer en koper door multipreparaten, fataal voor hersengezondheid

Eind 2014 waarschuwde prof. dr. Barnard (George Washington School of Medicine) m.b.t. koper en ijzer in supplementen. Uit analyses van hoeveelheden koper en ijzer in multi’s (o.a. van Centrum) bleek dat veel van de supplementen de dubbele doses ijzer en koper dan ADH zitten. Teveel kan fataal voor je hersengezondheid zijn, volgens de prof, die verder meldde dat fabrikanten meer op marketing dan op welzijn gericht zijn. Metalen zijn triggers zijn voor Alzheimer, blijkt uit publicaties van Barnard en met name koper. Meer hierover


Voordeel halen uit een multivitamine

multi

Sommige groepen kunnen echt voordeel halen uit een multi supplement. Dit zijn de ouderen, die minder vitamine B12 opnemen naarmate ze ouder worden. En oudere mensen hebben ook meer calcium en vitamine D nodig. (40)  (41).

Ook veganisten en vegetariërs moeten aan hun vitamine B12 denken. Ze lopen een hoger risico op een tekort van deze vitamine, die alleen in dierlijke producten te vinden is. Bij deze groep kunnen ook tekorten ontstaan van calcium, zink, ijzer, vitamine D en omega-3 vetzuren. (42)  (43).

Mensen die een maagverkleining hebben gehad, koolhydraatarm eten of een slechte eetlust hebben kunnen ook tekorten oplopen.


1. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/15883544
2. www.who.int/mediacentre/factsheets/fs310/en/
3. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10909952
4. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12888653
5. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19204221
6. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20861174
7.www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23117775
8. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25733474
9. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10909952
10. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19204221
11. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21343248
12. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21987192
13. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16880453
14. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/9758570
15. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/9332757
16. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23162860
17. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22939764
18. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22711385
19. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20110592
20. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10906550
21. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10719135
22. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16491668
23. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23377209
24. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22095836
25. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10907676
26. www.ingentaconnect.com
27. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22559899
28. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23152201
29. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22696317
30. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24590236
31. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21917864
32. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16469975
33. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12963949
34. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18429004
35. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21975503
36. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/3992389
37. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21975503
38. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/3992389
39. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/1044852
40. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17720017
41. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23356638
42. www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21139125

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Sinds kort zit Goedgezond ook op Facebook! Help je mee om de pagina bekend te maken? Vergeet dan niet op ‘vind ik leuk te klikken’ ;-) Thanks!