Brein Nieuws

Belangrijk nieuw inzicht in ziekte ALS

als
Share Button

De University of Toronto heeft mogelijk een nieuw inzicht in de manier waarop de neurologische ziekte ALS de zenuwcellen vernietigt. Vakblad Neuron noemt dit een grote mijlpaal voor nieuwe behandelingen van zowel ALS als dementie.

Sleutelpunt

De onderzoekers van de U of T doken in vorige onderzoeken en ontdekten een sleutelpunt waarover heen gekeken was. Vervolgens kregen ze nieuw inzicht in de manier waarop de ziekte zenuwcellen vernietigt.

Toxische opslag

Bij veel gevallen van ALS (Amyotrophic Lateral Sclerosis) is er sprake van een toxische opslag van bepaalde proteïnen, waardoor neuronen in de hersenen en het ruggenmerg sterven. Het resultaat is verlamming en verstikking; slechts een aantal mensen met ALS leeft langer dan 5 jaar. In de afgelopen 10 jaar werden ALS-veroorzakende mutaties gevonden in een groeiend aantal genen die RNA-bindende proteïnen coderen.

De proteïnen die ze creëren bouwen zich op binnen brein en ruggenmerg van ALS-patiënten. Tot nu toe erkenden onderzoekers niet het belang van deze specifieke proteïneopslag, omdat het verschilde van andersoortige ophopingen, zoals tau, amyloïde en alfa synucleïne. Deze zijn toxisch en worden altijd gevonden worden bij patiënten met Alzheimer, bepaalde vormen van dementie en Parkinson’s.

Abnormale klompen

Een paar jaar geleden besloot professor George-Hyslop deze schijnbaar onschuldige proteïneophopingen nader te bekijken. Samen met collega’s van de University of Cambridge en de Colombia University legde hij de focus op de FUS proteïne. Ze kwamen tot de conclusie dat deze abnormale klompen een hele belangrijke speler konden zijn bij het veroorzaken van zenuwschade en ALS.

Gelvorm

De FUS proteïne speelt normaal gesproken een sleutelrol bij de gezonde functie van neuronen. Echter, FUS en andere proteïnen in de RNA-bindende klasse handelen verschillend van de meeste andere cellulaire proteïnen. De professor en zijn team toonden dat FUS proteïnen de ongebruikelijke vaardigheid hebben om van vloeibare vorm te transformeren in een gel die lijkt op Jell-O.

Vanwege de gelvorm kan FUS andere cellulaire componenten verzamelen die nodig zijn om nieuwe proteïnen aan te maken, en kan het ze in een compacte geconcentreerde vorm aan de neuronen afleveren. Nadat ze hun bestemming bereikt hebben, smelt de gel tot een vloeistof en zet de cellulaire componenten vrij; hierop vindt proteïne synthese plaats.

Doordat FUS herhaaldelijk kan ‘schakelen’ tussen vloeistof en gel, kan het snel proteïnesynthese tot stand brengen in bepaalde delen van de cel. Dit vermogen is de sleutel om grote cellen als ruggenmergneuronen –die meer dan een meter lang kunnen zijn- in een gezonde staat te houden.

Het team ontdekte dat FUS-mutaties de eigenschappen van de FUS-proteïnen veranderen, zodat het geneigd is compacte gels te vormen die niet makkelijk smelten, op deze manier kunnen ze hun ‘last’ vrijzetten. Als gevolg hiervan kan het niet de voor neuronen noodzakelijke middelen afleveren, zodat de neuronen niet gezond kunnen blijven.

“Dit doodt de zenuw door het te wurgen en door te voorkomen dat er nieuwe noodzakelijke proteïnen in celdelen worden aangemaakt. De mutaties forceren het gel-proces verder te gaan dan de bedoeling was,” zegt George-Hyslop.

Nieuwe behandeling

De volgende stap is het vinden van manieren om stolling van de gel tegen te gaan, of om het verhardingsproces om te keren. Dit opent de mogelijkheid naar een toekomstige behandeling van ALS en frontotemporale dementie. Deze laatste is ook een ziekte waarbij de proteïne actief is. De ontdekking heeft ook implicaties voor andere –veelvoorkomende- vormen van ALS waarbij sprake is van ophoping van andere -tot gel omgevormde- RNA-bindende proteïnen.

www.bioportfolio.com

 

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Sinds kort zit Goedgezond ook op Facebook! Help je mee om de pagina bekend te maken? Vergeet dan niet op ‘vind ik leuk te klikken’ ;-) Thanks!