Brein Nieuws

Mindfulness: Je kunt je brein trainen om negatieve gedachten om te zetten

mindful9
Share Button

Het is soms lastig om kwellende negatieve gedachten te doorbreken. Gelukkig is je brein goed trainbaar: negatieve gedachten kunnen daadwerkelijk omgezet worden tot positieve. Studies laten een positief resultaat zien. Een glas kan halfvol zijn, door mindfulness. Waar je aandacht is, daar ben je.

breinconnecties2

Psycholoog en mindfulness-expert Rob Brandsma geeft een heldere beschrijving van mindfulness: “Waar je aandacht is, daar ben je. Mindfulness is de sleutel tot het hier en nu.”

Executieve controle training -dit is wat mindfulness feitelijk is- verandert hersengedeelten die in verband staan met emotieregulatie.

Emotie-regulatie

De afgelopen jaren hebben onderzoekers de hersengedeeltes geïdentificeerd die betrokken zijn bij emotie-regulatie. Meest recent onderzoek toont dat bewustzijnstraining van je ‘executieve controle’ het mogelijk maakt om de architectuur van je brein –de neurale routes- te hervormen. Het is interessant dat onderzoek naar mindfulness toont hoe je diverse hersengedeelten activeert, wanneer je er zelf voor kiest om een emotie te reguleren. Dit werkt een stuk beter dan dat je emoties moet reguleren, doordat iemand je bijvoorbeeld instrueert om een of meerdere emoties onder controle te houden. (1) We moeten het zelf zien, zelf willen, zonder druk op de ketel.

Om een begrijpelijk overzicht te geven van het laatst onderzoek op het gebied van de hersenmechanismen van de zelfregulatie van negatieve emoties, zijn 3 studies interessant.

Emotie controle en de hersengedeelten

mindful4

In 2013 ontdekten onderzoekers dat bepaalde hersengedeelten geactiveerd zijn wanneer iemand er zelf voor kiest om een emotie te hanteren c.q. reguleren door middel van mindfulness. (2) (3) (4) Dit werkt beter dan wanneer iemand de persoon de opdracht geeft om de emotie af te remmen. De studie werd gepubliceerd in journal Brain Structure and Function.

Ander breinsysteem

Zelf kiezen: effectief

Voor deze studie kregen 15 gezonde vrouwen onaangename of afschrikwekkende foto’s te zien, terwijl hun brein via fMRI gescand werd. Ieder kreeg de keuze om ofwel de opgeroepen emotie te voelen, ofwel de emotie te af te remmen door zichzelf af te leiden met behulp van een bewuste actie. De breinactiviteit van de ‘kiezers’ werd vergeleken met die van de proefpersonen die niet de keuze hadden, maar gewoon geïnstrueerd werden om hun emoties af te remmen. Er bleek een heel ander breinsysteem betrokken te zijn bij emotionele zelfcontrole, dan wanneer iemand simpelweg verteld wordt hoe hij/zij emotioneel moet reageren. Toen deelnemers zelf besloten om negatieve emoties te reguleren, vond activatie plaats in het de dorso mediale prefrontale gedeelte van het brein; dit is het gedeelte dat ook geactiveerd is als je besluit om lichamelijke beweging op lager pitje te zetten. Bij de deelnemers die simpelweg de opdracht kregen om hun emotie onder controle te houden, was juist het laterale gedeelte van het brein geactiveerd.

Boven een negatieve respons gaan staan

Gezien deze informatie is het dus heel belangrijk om je eigen emoties te kunnen managen, dit bouwt je als persoon op, en het andere kan je ontwikkeling en groei belemmeren. (‘doe even normaal’, ‘doe even vrolijk’, ‘doe niet zo saggerijnig’).

Geen passieve ontvangst van stimuli

De meeste studies m.b.t. emotionele verwerking in het brein nemen aan dat mensen heel passief emotionele stimuli ontvangen en automatisch een emotionele respons voelen. Dit onderzoek laat echter zien dat mensen werkelijk boven een negatieve emotionele respons kunnen gaan staan, en hier zelf voor kunnen kiezen. Het is een dun lijntje tussen empathisch blijven ten opzichte van de emotionele stress die je bij anderen ziet en toestaan dat de negatieve emoties je overweldigen op een manier die contraproductief en afbrekend is.

Je kunt je brein trainen

bbb2

NeuroImage publiceerde in januari 2016 een studie (5) waarin de breinactiviteit van 26 gezonde vrijwilligers gemonitord werd, voor en na meervoudige geautomatiseerde trainingsessies. Door executieve controle training –een vorm van mindfulness- identificeerden de deelnemers details van een object, terwijl ze andere details moesten negeren. Hierna volgde een set van negatieve foto’s en werden de hersenen gescand. De training sessies onderbraken de neiging om negatieve herhalingsgedachten te hanteren.

Verminderde activiteit ‘negatieve’ hersengedeelte

Deelnemers die een intensere versie van de training deden lieten een verminderde activiteit in de amygdala zien –een hersengedeelte die betrokken is bij negatieve emoties, waaronder somberheid en angst. Daarentegen nam de connectiviteit tussen de amygdala en een gedeelte in de frontale cortex toe die bij emotionele regulatie betrokken is. (6) (7) (8).

Training verandert hersenconnecties

mindful9

De bevindingen waren de eerste die toonden dat non-emotionele training het vermogen om irrelevante informatie te negeren vergroot, en dat dit resulteert in een vermindering van hersenresponses op emotionele gebeurtenissen. Het liet ook zien dat non-emotionele training hersenconnecties verandert, die betrokken zijn bij het indammen van emotionele reacties.

Onderzoekers plannen nu om de impact van deze non-emotionele training te onderzoeken bij personen die angstig en depressief zijn.

Groot regulatieprobleem: klein volume

Mensen die het moeilijk hun emoties kunnen reguleren tonen een vermindering van volume in de orbitofrontal cortex (OFC) (9) Toen 87 gezonde vrijwilligers middels een questionnaire moesten aangeven in welke mate ze problemen hebben met emotieregulering in het dagelijks leven, bleek dat de orbitofrontale cortex in de frontale kwab kleinere volumes liet zien bij gezonde deelnemers die meldden problemen te hebben met emotieregulatie. Hoe groter het regulatieprobleem was, des te kleiner het volume. Ditzelfde is ook waargenomen bij borderline patiënten en personen met een antisociale persoonlijkheidsstoornis.

De resultaten laten volgens onderzoekers zien dat er een continuüm zit in het vermogen om emoties te reguleren en dat wanneer je aan het extreme einde van het spectrum zit, je waarschijnlijk problemen hebt om in de maatschappij te functioneren. Dit leidt tot een psychiatrische diagnose.

Optimisme verandert hersenstructuren

De kip of het ei

Volwassenen met een grotere orbitofrontale cortex ervaren over het algemeen minder angst en zijn vaker optimistisch. ( 10) Niet alleen optimisme is gerelateerd aan meer grijze massa in de OFC, mindfulness relateert ook aan meer grijze massa (11). De hamvraag is dan ook of het volume van de OFC tot een optimistischere aard leidt of dat optimisme de OFC vergroot.

Plastische hersenen: inspirerend en hoopvol

In geval van negatieve, pessimistische emoties en gedachten kan men profijt halen uit het feit dat de hersenen plastisch zijn.

Neuroplasticiteit garandeert dat de architectuur in je brein –en de functionele connectiviteit- niet statisch is. Deze bevindingen zijn wellicht inspirerend om proactief m.b.t. het mindful wegleiden van negatieve gedachten. Dit laatste neuronieuws laat zien dat mindfulness training connecties verandert naar postievere en empathischere emoties.

Het glas kan daadwerkelijk halfvol zijn.


Vind je dit artikel informatief?

Geef de info door (via onderstaande button’s)!

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Sinds kort zit Goedgezond ook op Facebook! Help je mee om de pagina bekend te maken? Vergeet dan niet op ‘vind ik leuk te klikken’ ;-) Thanks!