Brein

Waarom het niet lukt om alleen een beetje te eten

a3
Share Button

Het niet kunnen weerstaan van chips, koekjes en pizza hoeft niet perse aan een gebrek aan wilskracht te liggen. Kaas is de nieuwe ‘crack’, meldde vrij recente studie. En dat er hoogst verslavende voeding is, laat de top 10 lijst van AJCN Nutrition zien. Afvallen en bewegen hebben niet meer hetzelfde effect van vroeger, en daar is een reden voor.

Zelfbeheersing verdwijnt als concentraties zout, suiker en vet in beeld zijn

Je vraagt je misschien af wat er mis is met je zelfbeheersing, als je blijft dooreten bij bepaalde voeding. Uit onderzoek blijkt dat je met sommige voeding wel over een hele grote portie wilskracht moet beschikken. Deze is namelijk verslavend: het kan snel gegeten worden en al even snel opgenomen worden –op een manier die vergelijkbaar is met drugs. De suiker, deeg, vetten, olie en zout uit bewerkte voeding staan bekend als ‘hyper-palatable’, wat betekent dat ze aan voeding zijn toegevoegd voor een heerlijke smaak en om het verlangen naar meer te creëren.

Volgens The American Journal of Clinical Nutrition is dit de top 10 verslavende voeding:

  • Pizza
  •  Chocola
  •  Aardappelchips
  •  Koek
  •  IJs
  •  Patat
  •  Cheeseburger
  •  Frisdrank
  •  Cake
  •  Kaas

Bovenstaande voeding moeilijk te weerstaan, omdat dit juist de bedoeling is.

“Ze zijn gemaakt om goed te smaken en de fabrikanten die ze maken hebben er belang bij dat wij er meer van eten. Hoe beter de smaak, des te meer we eten”, aldus Matt Grieser, Indiana University of Health.

Kaas, veelgebruikt ingrediënt

Volgens onderzoeksjournalist Micheal Moss (New York Times, auteur van ‘Zout, Suiker, Vet, Hoe de voedingsindustrie ons in zijn greep houdt’) is kaas een veelgebruikt ingrediënt geworden. Pizza’s zijn overladen /van binnen geïnjecteerd met kaas, er zijn de kaaszoutjes en –chips en noem maar op. Toen de Amerikanen decennia terug hun melkconsumptie minderden (met 75%) om vet te vermijden, kwam er een nieuwe tactiek: kaas. Moss zegt: ‘Het ruilen van melk voor kaas was een slechte deal.”

Stijgende obesitas cijfers

De concentratie vet, zout en suiker in producten voor een maximale smaak doet de obesitascijfers stijgen. Hele voedingscategorieën zijn bedacht om deze strategie te ondersteunen. Moss is in dit opzicht vooral gefascineerd door fabrikant Kraft (van Côte d’Or, Milka, Toblerone, LU, Oreo en Philadelphia). En inderdaad van de LU koekjes en chocola eet je zo een pak weg.

Geconditioneerd overeten

In het beloningscentrum van ons brein regeren suiker, vet en zout als drugs. Waar Moss de voeding verslavend noemt, typeert dr. David Kessler (voormalig directeur van de Food and Drug Administration) de consumptie van dit voedsel ‘geconditioneerd overeten.’ In 2009 kwam hij met een soorgelijk boek als Moss (‘Laat je niet volvreten, Hoe de voedingsindustrie schade toebrengt aan onze gezondheid’).

Manipulatie

In de verslavende voeding zit genoeg om je bloeddruk accuut te doen stijgen. In sommige snacks voor kinderen zit bijvoorbeeld 830 mg zout en 39 gram suiker. Achter chips en snacks zit wetenschap -manipulatie van suikerkristallen en vetglobules- om ons te conditioneren voor meer.

Uitgekiende foodengineering

Uitgekiende food engineering (eigenlijk re-engineering) –uitgevoerd door o.a. Nestle, Kraft, General Mills, Coca Cola en Mars- zorgt ervoor dat mensen niet alleen producten eten, maar verlangen naar meer en meer en deze strategie werkt goed. Yoghurt kan net zo zoet zijn als ijs, en pastasaus kan net zo veel suiker bevatten als Oreo koekjes. Dit creëert allemaal de verwachting bij ons dat alles zo lekker zoet is, en het is vooral moeilijk om kinderen te ontkoppelen van deze verwachting.


Een andere onderzoeksjournalist op het gebied van voeding is Joanna Blythmann. In 2014 deed zij een boekje open over de donkerste geheimen van de voedingsindustrie. Wat gebeurt er met onze ‘verse’ salade? Dit, en andere dingen lees je in: De donkerste geheimen van de voedingsindustrie: onderzoeksjournaliste doet boekje open


Hoe frequent een type voeding problematisch bleek te zijn

(Tabel van National Institutes of Health)

tabel


Fructose siroop en de gezondheid

Fabrikanten hebben veel taktieken om ingrediënten achter andere namen te verstoppen, wanneer deze ingrediënten impopulair geworden zijn. Zoals HFCS, waarvan inmiddels bekend is dat het in verband staat met obesitas, diabetes en autisme. Dit is later fructose siroop of fructose genoemd, maar inmiddels is de beruchtheid hiervan ook redelijk bekend. De gezondheidsproblemen van chemisch overladen, wetenschappelijk ontworpen en verslavende voeding zijn duidelijker dan ooit tevoren. Zelfs sommige topspelers in de voedingsindustrie hebben dit erkend. (zoals Micheal Mudd, Kraft Foods, in 2013)

Kaas, de nieuwe crack?

Onderzoekers van de University of Michigan en Columbia University stellen hoogst bewerkte voeding qua verslavingseffect gelijk aan drugs (hoge dosis, snelle opname). Zij rankten 35 verschillende typen voeding om de verslavingsgraad vast te stellen. Chocola stond op nr. 1, gevolgd door ijs, friet, pizza en koekjes. Cake, gebakken kip, frisdrank, kaas, pretzels en bacon volgden hierna.

Hoge glycemische index bewerkt verslaving

De onderzoekers merkten dat voeding die vetrijk is en een hoge glycemische index heeft eetgedrag tot stand brengt die gelijkt op verslaving. Het vet en suiker geeft net zulke signalen af aan het dopamine beloningssysteem als het geval is bij drugsmisbruik. Stoffen zijn nauwelijks verslavend in hun natuurlijke staat, zoals bijvoorbeeld druiven, en kunnen pas verslavend worden als ze tot iets anders bewerkt worden (bijvoorbeeld wijn).

In 2014 schreef Oliver Markus in Sex and Crime
“Denk nooit dat je beter bent dan een drugsverslaafde, omdat je brein hetzelfde werkt als hun brein. Er zijn dezelfde neurologische routes. Drugs hebben op ieder’s brein dezelfde uitwerking. Wat de een doet met heroíne of crack, doet de ander met sigaretten, voeding of iets anders.”

Wat kun je doen?
Je kunt de 80-20 regel volgen: eet 80% van de tijd gezonde voeding. Doe aan portiecontrole en koop niet te veel junkfood. Ben je er toch niet tegen bestand? Maak het jezelf makkelijk en haal het dan een poosje helemaal niet meer in huis. Maak gezonde wraps en vindt voeding die de trek bevredigt; selderij, augurken, amandelen of pistachenoten. Zorg dat je goed gehydrateerd blijft, soms wordt dorst verward met honger omdat een specifiek hersengedeelte zowel signalen van dorst als van honger interpreteert. Eet mindful, neem de tijd en proef je eten ook echt. Stel je kinderen bloot aan echte (normale, natuurlijke) smaakbelevingen, zodat ze weten dat gezoete, vette en bewerkte voeding niet de norm is.


Vind je dit artikel informatief?

Geef de info door (via onderstaande button’s)!

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Sinds kort zit Goedgezond ook op Facebook! Help je mee om de pagina bekend te maken? Vergeet dan niet op ‘vind ik leuk te klikken’ ;-) Thanks!