Darmflora

Hoe ongunstige darmflora linken aan hoge bloeddruk

Share Button
Onze darmbacteriën beïnvloeden veel in ons lijf en ons brein. De darmflora lijken ook een rol te spelen bij een hoge bloeddruk, meldt Physiological Genomics. Probiotica staan tevens in verband met een adequate vitamine D spiegel, en deze vitamine linkt met de bloeddruk. Hoe zit dit precies, en zijn er ook probiotica die een gunstige invloed op de bloeddruk hebben?

Een verhoogde bloeddruk is wereldwijd verantwoordelijk voor ongeveer 41% van de nr. 1 doodsoorzaak: cardiovasculaire aandoeningen.

Ongunstige darmflora, hoge bloeddruk

De link tussen de darmbacteriën en obesitas 1 diabetes , 2 3 neurale stoornissen 4, 5 , hersenontwikkeling 6 insulineresistentie en andere metabole aandoeningen 7 is erg goed gedocumenteerd. Sinds korte tijd zijn er ook tal van studies uitgevoerd over het verband met de bloeddruk.

Deze studie in Physiological Genomics (pdf) is de meest recente, en werd uitgevoerd op ratten, die in 2 groepen werden ingedeeld. De ene groep had een hoge bloeddruk en de andere een normale. Het wetenschapsteam verwijderde een deel van het biologisch materiaal uit de dikke darm van de ratten uit beide groepen. Alle dieren kregen 10 dagen antibiotica, om hun natuurlijke microbioom te verlagen. Na deze 10 dagen transplanteerden de onderzoekers hoge bloeddruk-bacteriën in het microbioom van ratten met een gezonde bloeddruk. Normale darmbacteriën werden in de darmflora van de hoge bloeddruk-groep geplaatst.

De groep die de ongunstige bacteriën gekregen had, had een hogere bloeddruk. De ratten die de normale bacteriën kregen lieten een bescheiden daling van de bloeddruk zien.

De auteurs van de studie concludeerden dat

“de bevinding verder bewijs is van de rol van microbiota in de ontwikkeling van een hoge bloeddruk bij mensen en een rol voor probiotica als behandeling ervan ondersteunt. Studies tonen dat suppletie met probiotica een bescheiden effect heeft op de bloeddruk, vooral als er al sprake is van een hoge bloeddruk.”

Dosis probiotica verlaagt bloeddruk

Hoewel er in bovenstaande studie een bescheiden verlaging van de bloeddruk genoemd wordt als gevolg van de inname van gunstige micro-organismen, liet een meta-analyse zien –gepubliceerd in Hypertension– dat er een significante daling van zowel de systolische als de diastolische bloeddruk plaatsvindt, bij inname van een dagelijkse dosis van 10 miljard CFU. 8 9 De analyse suggereert indirect dat darmbacteriën een sleutelrol spelen bij de beheersing van de bloeddruk. Dit wordt bevestigd door andere onderzoeken.

Firmicutes/Bacteroidetes

De samenstelling van het darm microbioom is normaal gesproken erg divers en bestaat uit vele miljarden micro-organismen. Er zijn 4 hoofdgroepen die de verborgen wereld in onze buik koloniseren: Firmicutes, Bacteroidetes, Actinobacteria en Proteobacteria. Een verfijnde balans in de compositie is de sleutel bij het behoud van een goede gezondheid en gaat verder dan de gezondheid in de darmen. Veranderingen in de ratio F/B is een biomarker voor allerlei pathologische condities. 10 11

Een verhoogde Firmicutes/Bacteroidetes (F/B) ratio staat in verband met veranderingen in de bloeddruk, 12 13 net als dat antibiotica hiermee in verband staat. Een afname van de hoeveelheid darmbacteriën kan de bloeddruk verhogen of verlagen. 14 Ook korte keten vetzuren spelen een rol bij de bloeddruk: als acetaat- en butyraat producerende bacteriën zijn afgenomen heeft dit een negatieve impact op de bloeddruk, zowel bij mensen als bij dieren. 15

Bifidobacteria

Lactaat producerende bacteriën, Streptococcus en Turicibacteria zijn in grotere hoeveelheden aanwezig bij een verhoogde systolische bloeddruk. Sommige bacteriën die bij de Firmicutes stam horen, blijken bij een systolische hoge bloeddruk behoorlijk sterk aanwezig te zijn. Bifidibacteria (behorend tot de Actinobacteria stam) spelen een kritieke rol bij de regulatie van het immuunsysteem. 16 17 Uitputting van deze soort staat in verband met meerdere ziektes 18 19 en is een kenmerk van disbiose. Daarnaast staat het in verband met een systolische hoge bloeddruk.

Butyraat

Butyraat is een doorslaggevend bacterieel metabool product dat gunstige voordelen heeft voor de gastheer/-vrouw. 20 21 Sommige butyraat-producerende bacteriën gebruiken acetaat als energiebron om butyraat te genereren. 22 Een studie liet een verdrievoudiging van acetaat en een verdubbeling van butyraatproducerende bacteriën zien bij een systolische hoge bloeddruk.

Andere korte keten vetzuren

Lactobacilli en bifidobacteria produceren effectief korte keten vetzuren, GABA, CLA (geconjugeerd linolzuur), en ACE remmende peptides (ACE: angiotensine I converterend enzym, gunstige rol bij de bloeddruk) 23 24 25: deze hebben alle een positief effect op de bloeddruk. 26 27 Kaas, melk, gefermenteerde melkproducten voorzien in deze bacteriën. 28 29 Vegetariërs lopen minder risico op een hoge bloeddruk en andere cardiovasculaire aandoeningen, en hebben meer Bacteroides en minder Prevotella in hun darmen dan vleeseters. 30 Een dieet dat vooral uit fruit en groenten bestaat verlaagt ook het risico 31

Gezonde bloeddruk

Probiotica laten ACE-activiteit zien door antihypertensieve bioactieve peptides te produceren. 32 Andere peptides (casokininen en lactokininen) worden vrijgezet tijdens de enzymatische proteolyse van melkproteïnen en microbiële fermentaties. 32 Daarom zijn gefermenteerde melkproducten een natuurlijke bron van peptides die de bloeddruk reguleren.

Duidelijke indicaties dat ons darm microbioom een belangrijke regulator van de bloeddruk is  33

  • De afname aan microbiële diversiteit die geobserveerd is bij een hoge bloeddruk, plus:
  • De toename van de Firmicutes/Bacteroidetes ratio
  • De afname van acetaat en butyraat producerende microben

Voorbeelden

  • Gefermenteerde melk met L.helveticus beïnvloedt de systolische en diastolische bloeddruk positief 34
  • L. casei verlaagt de bloeddruk, triglyceride waarden, cholesterol en glucose. 35
  • Melk met S. thermophilus verbetert de vetspiegel in het bloed, net als L. rhamnosus. 36
  • L. helveticus, L. casei en L. lactis verrijkt met GABA verlagen de systolische en diastolyische bloeddruk. 37
  • L. planturum bleek dit te doen bij rokers, na een duur van 6 weken 38
  • Melkzuurbacteriën zetten complexe melkproteïnen om en ondersteunen de vrijzetting van bioactieve peptides met bloeddruk verlagende eigenschappen 39 40
  • L. casei, Lactobacillus acidophilus, Lactobacillus bulgaricus, S. thermophilus en Bifidobacterium longum verlagen de systolische bloeddruk na 8 weken inname 41

Probiotica, vitamine D

En de opname van vitaminen en mineralen

Een tekort aan vitaminen en mineralen is ook betrokken bij een hoge bloeddruk. Vitamine D is geïdentificeerd als een sleutelspeler, naast vitamine C en E. Een tekort aan vitamine D is bij 50% van de wereldbevolking geobserveerd. Vitamine D is antihypertensief, met andere woorden: bloeddruk verlagend.  42 43

  • L reuteri

De inname van L. reuteri zorgt dan weer voor een toename van vitamine D in de bloedspiegel  44

  • Vitamine B

Probiotica culturen produceren ook B-vitaminen zoals foliumzuur (B11) en vitamine B12 45 46 47 en dit is interessant in het geval van een vitamine gebrek.

  • Vitamine C

Er zijn ook wat aanwijzingen dat er een verband is tussen de vitamine C spiegel en een hoge bloeddruk. 48 Volgens een meta-analyse verlaagt een dagelijkse dosis vitamine C (500 mg) voor een duur van 8 weken de diastolische bloeddruk aanzienlijk. 49 Langdurige inname (bij een periode van 5 jaar) van dezelfde dosis vitamine C heeft geen effect op de bloeddruk 50

  • Mineralen

Mineralen zijn ook betrokken bij de bloeddruk, zoals calcium, magnesium en kalium. 51 De consumptie van yoghurt met Lactobacillus casei, L. reuteri, en Lactobacillus gasseri zorgt voor een toename van calcium. 52

De uitwerking van pro- en prebiotica op de absorptie van mineralen en vitamine is in verschillende studies bestudeerd, en de resultaten zijn niet uniform. Dit type onderzoek staat nog in de kinderschoenen. Wel is een toegenomen opname van mineralen opgemerkt in probiotica groepen  53

Pre-, pro- en synbiotica

Een manier om de compositie van het darm microbioom te moduleren is door middel van probiotica, en dan met name via de melkzuurbacteriën. Ook prebiotica en synbiotica (de combinatie van pro- en prebiotica) manipuleren de darmflora ten gunste met het oog op de bloeddruk.  54 55

Er zijn natuurlijk veel factoren die bijdragen aan de ontwikkeling van een hoge bloeddruk, zoals een zittende leefstijl, de stofwisseling van lipiden, natrium sensitiviteit, genen, gewoonten (alcohol, tabak), stress en een vitamine D tekort. De kans op een hoge bloeddruk is aanzienlijk lager bij vegetariërs. 56 57 58

9 Goede Bronnen van probiotica

Probiotica getest: welke voor wat, en wat is goede?

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Kijk op Facebook pagina voor meer tips en nieuws (vergeet niet op 'vind ik leuk' te klikken :-)

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Via de cookies wordt informatie over uw gebruik van onze site gedeeld met partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services.