Kruiden-planten Natuurlijk gezond (bewezen)

Van hoge bloeddruk tot ontsteking: de bewezen voordelen van kamille (deel I)

Share Button

Het bekende kruid kamille wordt al eeuwen gebruikt, meestal bij maag-/darmproblemen. Wij kennen het als middeltje uit grootmoederstijd. Kamille heeft ondertussen een beetje een suf imago gekregen, en is ietwat vergeten geraakt. Deze (goedkope!) plant doet echter meer voor je lijf dan je misschien denkt. In dit artikel vind je een overzicht van de bewezen voordelen van kamille!

De bewezen voordelen van kamille

Maak eens een kan water van het aftreksel van kamille en combineer dit met gember en honing.

Kamille is familie van de asteraceae/compositae familie, en we kennen vooral de Duitse en Romeinse kamille. De gedroogde bloemen van de plant bevatten veel terpenoïden en flavonoïden, wat voor een belangrijk deel bijdraagt aan de geneeskrachtige eigenschappen. Terpenoïden beschermen onder andere tegen kanker 1 en houden de lever gezond. Flavonoïden zijn misschien wat bekender, deze zijn onmisbaar voor een gezond lijf omdat ze de vrije radicalen bestrijden. 2

Preparaties van de plant worden gemaakt voor klachten zoals hooikoorts, ontsteking, spierspasmen, menstruatieproblemen, slapeloosheid, maagzweren en wonden. Het kruid is ook heilzaam voor de huid en wordt veel gebruikt in cosmetica en verzorgingsproducten. De populairste vorm van de plant is de thee; wereldwijd worden meer dan een miljoen kopjes per dag gedronken.

Wat zeggen de onderzoeken over kamille in diverse vormen, hoe geneeskrachtig is het?


Een paar opmerkelijke feiten over kamille:

Dringt door tot de diepere huidlagen

Is iets effectiever dan hydrocortisoncreme bij eczeem

Remt ontsteking

Beschikt over antibacteriële activiteit

Verlaagt de systolische bloeddruk significant


De heilzame werking van kamille beperkt zich niet tot de darmen en de maag. Kamille beschikt over maar liefst 18 bewezen gezondheidsvoordelen. In dit artikel lees je de eerste. In een volgend artikel komen de andere interessante voordelen van deze plant aan bod.

Wat zit er in kamille?

Er zitten verschillende bestanddelen in de plant die geïsoleerd en voor medische doeleinden gebruikt worden. 3 De plant bevat etherische oliën, bestaande uit verschillende aparte oliën. Na stoomdestillatie kan de kleur variëren van blauw tot groen als het nog vers is, maar donkergeel worden als het bewaard wordt. De olie verliest echter niet zijn kracht. Er zijn 28 verschillende terpenoïden en 36 verschillende flavonoïden geïdentificeerd. 4 5

Van thee tot poeder

Poeder van de plant wordt gebruikt voor diverse problemen. Medicinale ingrediënten worden meestal uit de droge bloemen gewonnen door gebruik van water, ethanol of methanol. Veel extracten bevatten ongeveer 50% alcohol en apigenine (1.2%). Apigenine is de krachtigste bioactieve stof. In thee zit minder apigenine , maar wel veel apigenine-7-0-glucoside, een flavonoïde die door de darmbacteriën gebruikt en omgezet wordt ten gunste van onze gezondheid 6. Theezakjes zijn vrijwel overal verkrijgbaar en kosten maar weinig, tinctuur gevat ongeveer 12% alcohol en wordt veel gebruikt bij diarree en buikkrampen. De bloemen van de plant worden meer gebruikt in een warme omslag bij pijn en/of zwelling. Ook kan de hele plant in het badwater gedaan worden om ontstekingen te verzachten. 7 Met de thee kan gegorgeld worden bij ontstoken slijmvliezen in de mond of bij keelpijn.  8 9  Inhalatie van etherische olie verlicht angst en depressie. Van oudsher is de plant gebruikt als antioxidant, adstringerend, helend en ontsteking remmend middel, bij uitslag (ook door planten), pokken, oorinfecties, neusontsteking en  *10 *11 *12 *13 Ook heeft kamille een kalmerende uitwerking bij slaapproblemen en angst en bij allerlei spijsverteringsproblemen, rugpijn en artritis. 15 16  17

Kamille bij ontstekingen

De bloemen van de plant bevatten 1.2% etherische oliën waaronder alfa-bisabolol, alfa-bisabolol oxides A & B, en matricine (dit wordt meestal omgezet in andere flavonoïden die eveneens een anti-inflammatoire werking hebben  18   19 20 . Een studie met menselijke deelnemers toonde dat de kamille-flavonoïden en etherische oliën tot in de diepere huidlagen intrekken. 20 21 Dit is een belangrijk gegeven, omdat het hierdoor goed gebruikt kan worden bij allerlei ontstekingsaandoeningen, waaronder die van de huid.

Beschermt tegen kanker

De meeste studies met betrekking tot het stoppen van tumorgroei en kamille, gaan over het sterkste bioactieve ingrediënt apigenine. Bij huid-, prostaat-, borst- en eierstokkanker heeft deze stof veelbelovende remmende effecten. 22 23 24 25 26 Kamille wekt ook apoptose op van kankercellen, terwijl het de normale cellen ongemoeid laat 27 en roept uitzaaiingen een halt toe. 28

Tegen verkoudheid

De gewone verkoudheid (acute virale nasofaryngitis) is een aandoening die het meest voorkomt bij mensen. Het is een milde virale infectieuze ziekte aan de bovenste luchtwegen. De inhalatie van stoom met kamille-extract verlicht de symptomen. *29

Beschermt tegen cardiovasculaire aandoeningen

Wie zou denken dat kamille iets kan betekenen bij hart- en vaataandoeningen? Toch blijkt regelmatige consumptie van flavonoïden de kans op coronaire hartaandoeningen te verlagen, bij oudere mannen.  De kans op een hartaanval wordt hierdoor aanzienlijk verkleind. 30 31

Bij krampen en diarree

De rol van kamille is hierin het meest bekend. De plant verkort de duur van diarree bij kinderen en verlicht ook de symptomen waarmee diarree gepaard gaat.  Toen kamille thee gecombineerd werd met andere kruiden (zoethout, venkel, balm mint, ijzerkruid) bij kinderen met diarree, bleek de behandeling de krampen geëlimineerd te hebben bij meer dan de helft van de kinderen.  32 De combinatie van kamille en pectine uit appel zorgde voor een snellere beëindiging van de diarreeklachten. 33

Tegen eczeem

Het gebruik van kamille op de huid kan ook effectief zijn bij atopische eczeem.  34 Zo bleek het voor 60% net zo effectief te zijn als hydrocortison crème (0.25%) ). 35 Manzana kamille (dit is bijvoorbeeld Kamillosan) kan het ongemak van eczeem verlichten. Dit type kamille is rijk aan actieve ingrediënten en kan over het algemeen veilig gebruikt worden bij een kamille-allergie. Toen kamillecreme vergeleken werd met een hydrocortison crème (0.50%) bij mensen met atopisch eczeem, was Kamillosan zelfs ietwat superieur aan de hydrocortisoncreme, na twee weken behandeling. 36

Bij allerlei gastrointestinale aandoeningen

Kamille wordt dus veel gebruikt bij allerlei aandoeningen van het spijsverteringskanaal, waaronder spasmen, krampen, een maag die van streek is, overtollige gasvorming (flatulentie), maagzweren en irritaties van het maag- en of darmslijmvlies.  37  Kamille maakt doelgericht korte metten met vervelende gasvorming, verzacht de maag en ontspant de spieren die de voeding door het spijsverteringskanaal bewegen. Het beschermende effect van het commerciële product Iberogast (bevat o.a. citroenbalm extract, kamille, pepermunt, zoethout) is gerapporteerd.  38   Dit product laat een anti-ulcerogene werking zien die in verband staat met minder brandend maagzuur, meer slijmproductie, een hogere vrijzetting van prostaglandine E, en een verlaging in leukotriënen. Het remt ook overtollig maagzuur. 38

Tegen vervelende aambeien

Studies laten zien dat kamille de ernst van aambeien vermindert. Hiervoor kan bijvoorbeeld kamilletinctuur gebruikt worden in bad. Dit vermindert ook de ontsteking die met de aambeien gepaard kan gaan. 39  40

Voor de algehele gezondheid

Ook als je geen specifieke aandoening hebt, loont het om kamillethee te drinken. Een kopje van deze thee versterkt het immuunsysteem en helpt om infecties te bestrijden. Het drinken van 5 kopjes thee per dag, voor de duur van twee weken stond in verband met een verhoogde hoeveelheid hippuraat en glycine in de urine. Dit wijst op de antibacteriële activiteit van de plant. 41 Ook bij een hoge systolische bloeddruk (de onderdruk) heeft kamille nut. Kamille verlaagt deze aanzienlijk, onder meer door een hogere urine output. 42

In het volgende deel komen de andere 9 voordelen aan bod!

  • *10 Weiss RF. In: Herbal Medicine. Arcanum AB, editor. Beaconsfield, U.K: Beaconsfield publishers; 1988. pp.
  • *11  Rombi M. Cento Piante Medicinali. Bergamo, Italy: Nuovo Insttuto d’Arti Grafiche; 1993. pp. 63–65, 30.
  • *12  Awang -Dennis VC. Taylor and Francis group. New York: CRC Press; 2006. The herbs of Choice: The therapeutic use of Phytomedicinals; p. 292.
  • *13 Martens D. Chamomile: the herb and the remedy. The Journal of the Chiropractic Academy of Homeopathy. 1995;6:15–18.
  • *14 Newall CA, Anderson LA, Phillipson JD. Herbal medicine: A guide for health care professionals. Vol. 296. London: Pharmaceutical Press; p. 996.
  • *29 Saller R, Beschorner M, Hellenbrecht D, Bühring M. Dose-dependency of symptomatic relief of complaints by chamomile steam inhalation in patients with common cold. Eur J Pharm. 1990;183:728.
Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Kijk op Facebook pagina voor meer tips en nieuws (vergeet niet op 'vind ik leuk' te klikken :-)

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Via de cookies wordt informatie over uw gebruik van onze site gedeeld met partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services.