Fibromyalgie, MS, CVS

Vitamine D belangrijk bij fibromyalgie en andere chronische pijnklachten

Share Button

Journal of Endocrinology laat weten dat vitamine D suppletie de ernst van klachten door fibromyalgie en andere chronische pijncondities vermindert. De ‘zonvitamine’ is onmisbaar bij deze aandoeningen, verbetert de slaap en maakt andere behandelingen tevens effectiever.

Pijnklachten, vitamine D en fibromyalgie

De musculoskeletale voordelen van vitamine D zijn bekend: het zorgt voor het behoud van een gezonde botdichtheid en stimuleert de opname van calcium en fosfaat in de darmen. Ook is sinds decennia bekend dat een vitamine D tekort voor bot gerelateerde problemen zorgt bij kinderen en volwassenen. Sinds de laatste jaren worden ook de andere functies van vitamine D uitgelicht, die lange tijd minder bekend waren. Omdat de vitamine is gelinkt aan meer dan 300 genen, is het niet verwonderlijk dat het een rol speelt bij vele andere aandoeningen. De vitamine is cruciaal voor andere biologische mechanismen zoals vruchtbaarheid, infectie en de regulatie van slapen-waken. De rol van de zonvitamine is tevens aangetoond bij het reguleren van pijn.

De studie (pdf ) die gepubliceerd is in Journal of Endocrinology werd uitgevoerd door Universidale Federal São Paulo onder leiding van professor Monica Levy Andersen  . Levy Andersen en haar team merkten dat vitamine een sleutelrol speelt in de regulatie van pijn en slaap. Vitamine D supplementen zouden de effectiviteit van pijnmanagement- strategieën bij fibromyalgie en bij andere pijncondities verbeteren (onder andere rugpijn, menstruatiepijn, artritis).

Levy Andersen in een persbericht: 2
“We kunnen stellen dat goede vitamine D suppletie gecombineerd met het juiste slaap regime de behandeling van pijn gerelateerde ziekten optimaliseert, zoals fibromyalgie. Het is nodig om de mechanismen te begrijpen die bij deze relatie betrokken zijn, waaronder immunologische en neurobiologische routes en hun onderlinge verband met betrekking tot slaap, vitamine D en pijn.”

Een editor’s note in het medisch vakblad komt van Sof Andrikopolous. Hij stelt dat het onderzoek opwindend en vernieuwend is, omdat de mechanismen ontrafeld worden van de manier waarop vitamine D bij veel complexe processen betrokken is. Dat de voordelen van vitamine D veel verder gaan dan gezonde botten is duidelijk.

Hormonale, neurologische en immunologische invloeden

Het verband tussen vitamine D en (chronische) pijn door fibromyalgie en pijn door andere aandoeningen werd in de afgelopen jaren steeds vaker gelegd, net als de relatie die de vitamine heeft met slaap en depressie. De vitamine laat hormonale, neurologische en immunologische invloeden zien op de manifestatie van pijn. De meest bekende vormen van deze vet oplosbare vitamine zijn cholecalciferol (D3) en ergocalciferol (D2). Hoewel vitamine D een vitamine genoemd wordt, is het eigenlijk een hormoon. Door middel van zonlicht op gehele de huid kunnen er binnen een half uur 10.000/20.000 ie geproduceerd worden.

Vitamine D spiegel laag bij chronische pijnpatiënten

Aanhoudende pijn kan in verband staan met vitamine D-gerelateerde demineralisatie van de botten, myopathie en musculoskeletale pijn. Pijnroutes die relateren aan corticale, immunologische, hormonale en neuronale veranderingen worden waarschijnlijk ook door de vitamine beïnvloed. Vitamine D spiegels blijken inderdaad vaak laag te zijn bij chronisch pijnpatiënten. 3   4 5 Ook bij klachten zoals hoofdpijn, buikpijn, rugpijn, musculoskeletale pijn, borstpijn hebben –net als fibromyalgie- met een tekort aan deze vitamine te maken. 6 7 8 9 10 11 12

Ontsteking

Lange termijn tekorten leiden regelmatig tot een verzwakt immuunsysteem en chronische ontsteking. 13 14 15  16 Chronische ontsteking leidt vervolgens tot een verslechterde gezondheid, die gepaard gaat met onder andere pijn en verminderde mobiliteit. 17Een lage vitamine D spiegel is bijvoorbeeld een risicofactor voor multiple sclerose, diabetes type 1, reumatische aandoeningen en lupus erythematodes. 18 19 20Maar een vitamine D tekort is ook gekoppeld aan andere ziekten die met pijn gepaard gaan, onder meer cystic fibrosis en osteopaenia. 21  22

Mannen en vrouwen lijken anders op een tekort te reageren. Een grootschalige studie laat zien dat een tekort aan de zonvitamine tot wijdverspreide pijn bij vrouwen kan leiden, maar niet bij mannen. 23

Een adequate vitamine D spiegel verbetert niet alleen pijnklachten, maar ook de andere klachten die de kwaliteit van het leven betreffen: gevoel van welzijn en een verbeterde slaapkwaliteit. 24  25  26  27

Spierzwakte door een tekort aan vitamine D

Een tekort kan spierzwakte tot gevolg hebben, zowel bij kinderen als bij volwassenen. Bij mensen met chronische lage rugpijn zijn de gluteus medius spieren bijvoorbeeld zwakker, maar ook de heup- en lendenspieren zijn minder sterk. 28  29  Vitamine D is belangrijk voor de calciumconcentratie in het bloed en de proteïne synthese in spieren 30  en verbetert zodoende de musculoskeletale functie, doordat het een direct effect heeft op het spierweefsel zelf. 31  32 Een tekort zorgt voor een achteruitgang van de neuromusculaire coördinatie.33  34  35 36

Neurotransmitters

Neurotransmitters zoals glutamaat, serotonine en GABA (gamma-aminoboterzuur) hebben een prikkelend en/of remmend effect op pijn. Bij ontsteking- en neuropathische pijn zijn diverse cytokinen en andere moleculen betrokken. Omdat steroïde bestanddelen (waaronder hormonale steroïden, neurosteroïden en neuroactieve steroïden) de plasticiteit van het centrale zenuwstelsel reguleren, zijn deze bestanddelen interessant voor pijnmodulatie. 37 Vitamine D fungeert als een neuroactieve steroïde.

Neuroactieve steroïde

Vitamine D handelt als andere neuroactieve steroïden 38 en maakt neurotransmitter-receptoren gevoeliger, zoals de GABA receptor en de N-methyl-D-aspartaat receptor 39 4041 Steroïde hormonen beïnvloeden de elektrische activiteit van veel neuronen, dit doet vitamine D ook. En als steroïde moduleert de vitamine eveneens de neurotransmitters acetylcholine, dopamine en serotonine. 42


Tip:

Top 16 Natuurlijke en krachtige pijnstillers


Vitamine D en

Neurotrofinen
Via de up-regulatie van de samenstelling van neurotrofinen door vitamine D beïnvloedt de vitamine ontwikkeling, onderhoud en overleving van neuronen. 43 44

Prostaglandinen
Prostaglandinen hebben een direct effect op sensorische zenuwcellen en reguleren neuropathische pijn. Vitamine D beïnvloedt deze actie positief. 45 46

Ontstekingsrouten
De vitamine heeft ook invloed op een aantal inflammatoire routes die in verband staan met de ontwikkeling en aanhoudendheid van chronische pijn. Vitamine D onderdrukt de activiteit van diverse cytokinen (interferon-γ, TNF-α, en T cellen zoals interleukine-1 en 2). 47 Hiernaast beïnvloedt vitamine D nog meer mechanismen die belangrijk zijn voor de juiste perifere sensibilisatie. 48 Kortom: de vitamine heeft het vermogen om pijnroutes te onderdrukken.

Vitamine D, slaap en depressie

Er is een onderling verband tussen de vitamine, pijn en slaap en de serotonerge, noradrenerge en dopaminerge systemen. Het enzym dat de actieve vorm van vitamine D omzet (1,25-dihydroxy) bevindt zich in de hypothalamus, de kleine hersenen en zwarte kern: hersengebieden die ook in verband staan met depressie. Vitamine D receptoren zijn daar eveneens aanwezig, en ook in de gebieden die een rol spelen bij een goede slaapkwaliteit (middenhersenen, nuclei raphe, nuclei reticularis, pontis oralis, caudalis). De effecten op deze gedeelten relateren aan slaapmodulatie, pijn en depressie. 49 

Slaaptekort heeft effect op dopamineniveau

Chronisch slaaptekort verzwakt te immuun functie. Dit resulteert in de toename van pro-inflammatoire stoffen zoals cytokinen en chemokinen. 50 51Dit leidt vervolgens tot een vicieuze cirkel van pijn, slaapproblemen, meer pijn. Daarbij komt dat mensen met depressieve symptomen net als chronisch pijnpatiënten verhoogde cytokine-niveaus hebben. Een ernstige depressie kan gepaard gaan met systematische immuun activatie en/of een ontstekingsrespons en de hoeveelheid cytokinen beïnvloedt de stofwisseling van serotonine en dopamine.52 Chronische slaapproblemen hebben ook een effect op neurotransmitters. 53 54  Zoals op dopamine; deze is juist belangrijk voor een goed slaap-waak patroon en zet een rem op pijnroutes. 55  56 Een lage dopaminespiegel is ook in verband gebracht met fibromyalgie-symptomen. 57 


Zo verhoog je eenvoudig je dopamineniveau

Depressieve symptomen, stemmingswisselingen: heb je een dopaminetekort?

8 Duidelijke symptomen van een serotoninetekort


Een lage vitamine D spiegel speelt dus een rol bij diverse chronische pijncondities. De vitamine oefent een brede invloed uit (hormonaal, neurologisch en immunologisch) op pijn manifestatie. Als je denkt dat een vitamine D tekort ook bij jou speelt,  is het heel eenvoudig om erachter te komen of dit inderdaad het geval is: spreek je vermoeden uit tegen de huisarts en vraag om een verwijzing om bloed te laten prikken.

Foto: Pixabay

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Kijk op Facebook pagina voor meer tips en nieuws (vergeet niet op 'vind ik leuk' te klikken :-)

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Via de cookies wordt informatie over uw gebruik van onze site gedeeld met partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services.