Vetzuren

Is kokosolie echt “net zo ongezond als boter”?

Share Button

Kokosolie is “net zo ongezond als boter en verzadigd vet uit vlees”. Het was wereldwijd groot nieuws afgelopen weekend. Het klopt dat de olie grotendeels uit verzadigde vetten bestaat, maar is kokosolie echt zo ongezond?

“Kokosolie ongezond”

Het nieuws  is afkomstig van een rapport van the American Heart Association, en werd gepubliceerd in Circulation. De auteur van de studie vertelde dat hij niet begreep waarom mensen kokosolie als gezond zien. Omdat het vol verzadigde vetten zit, kan kokosolie voor een hoge spiegel van het verkeerde cholesterol zorgen. Volgens de AHA zijn er helemaal geen goede studies die de gezondheidsclaims onderbouwen. De olie met het gezondheidhalo zou net zo slecht zijn als boter en andere dierlijke vetten, en daarom is het gezonde imago een mythe.

Hart- en vaatziekten

Kokosolie bestaat inderdaad grotendeels uit verzadigde vetten. Volgens de AHA zijn verzadigde en dierlijke vetten slecht -zoals reuzel en boter- en uiterst ongunstig voor onze gezondheid. Plantaardige oliën zoals olijfolie en zonnebloemolie zijn volgens hen gezondere opties. Verzadigde vetten verstoppen de aderen en doen de kans op een hartaandoening en beroerte toenemen. De AHA redeneert als volgt: 82% van de vetten in kokosolie is verzadigd en omdat dit meer is als in rundvlees en reuzel (respectievelijk 50% en 39%) is kokosolie een erger vet om te eten. De organisatie vindt dat er geen bewijs is dat aantoont dat kokosolie gezond is. Woordvoerder van AHA dr. Frank Sacks: “We willen er duidelijk over zijn dat er overweldigend veel bewijs is dat aantoont dat verzadigde vetten beperkt moeten worden om ziekten aan hart en vaten te voorkomen.”

Onlangs verscheen een aantal studies die de stelling van de AHA tegenspreken.

  • Het zijn de transvetten die de kans op hart- en vaatziekten verhogen, niet de verzadigde vetten -British Medical Journal (I)
  • Verzadigde vetten van goede kwaliteit verlagen de gezondheidsrisico’s – The American Journal of Clinical Nutrition (II)
  • Bakken in vet is een stuk gezonder dan in zonnebloemolie –The Montfort University (III)

Buikvet en lichaamsgewicht

De beweringen over kokosolie staan eveneens haaks op een studie, gepubliceerd in Nutricion Hospitilaria, waarin gemeld wordt dat 1 lepel kokosolie per dag buikvet, lichaamsgewicht en LDL-cholesterol vermindert. Hoewel de AHA het advies geeft om olijfolie en zonnebloemolie te gebruiken, zijn sommige plantaardige oliën ronduit slecht voor je brein. Dit zijn onder meer palmolie, zonnebloemolie en koolzaadolie.

Bang voor vetten

Van de circa 30% vetten die we consumeren, zou slechts ongeveer 10% uit verzadigde moeten bestaan en 20% uit onverzadigde. Er zijn geen redenen om dit te veranderen. Gezonde eigenschappen van een vet betekenen niet dat het percentage ineens opgevoerd moet worden. De andere kant is ook waar: we moeten niet één bepaald type vet uit ons dieet schrappen. Vet is een essentieel onderdeel van een gezond en gebalanceerd dieet, en een bron van vetzuren en vitamine A en D in het geval van bijvoorbeeld grasboter en reuzel afkomstig van gezonde buitendieren. Vetten ondersteunen ook de opname van de vitaminen A, D en E. Door bang te zijn voor vetten doen we onder andere onze hormoonhuishouding en brein te kort.

Voeding is een totaalplaatje

Victoria Taylor van de British Heart Foundation reageert op de uitspraak van de AHA: “Elke verandering moet gezien worden in de context van de totale dieetbenadering. Zo heeft het mediterrane dieet voordelen voor een brede reeks risicofactoren voor het hart, niet alleen voor de cholesterolspiegel. “ 1

Cardioloog dr. Joel Kahn reageert ook: “De extreem hoge inhoud van verzadigde vetten in kokosolie is ook mijn zorg geweest in het verleden.” Hij ondersteunt een dieet dat uit veel verzadigde vetten bestaat niet, en moedigt aan om de focus te leggen op fruit, groenten, volkoren granen en peulvruchten. 1

Wat je samen met kokosolie nuttigt doet ertoe

Functional medicine practitioner dr. Will Cole zegt dat de studies die de AHA citeren, puur gekoppeld zijn aan het cholesterolgehalte. Volgens Cole is het totale cholesterol een slechte voorspeller om het risico op een hartaanval en beroerte in te schatten, vanwege het ontbreken van een duidelijke link tussen de twee. Hij legt uit dat het probleem met verzadigde vetten ontstaat als mensen ze met bewerkte granen eten, zoals brood en pasta of suikerrijke voeding. Deze mix maakt de ontstekingsbevorderende werking van suiker eenvoudig. Als het op je gezondheid aankomt moet je naar het hele plaatje kijken, in plaats van naar een afzonderlijk ingrediënt. Als je hoogst bewerkte koolhydraten samen met kokosolie eet neemt het slechte cholesterol toe. Cole adviseert de hoeveelheid verzadigde vetten –ook kokosolie- te beperken. 2

Kokosolie, ongebruikelijke verzadigde vetten

Kokosolie is ongebruikelijk omdat het veel medium keten triglyceriden bevat, die de stofwisseling stimuleren en vetverlies ondersteunen. In de meeste boters en oliën zitten lange keten vetzuren. Een ander bestanddeel is laurinezuur, dat ook in borstvoeding zit en antibacterieel is, zegt hormoon expert dr. Sara Gottfried. 2

Medium keten vetzuren

Medium chain vetzuren zijn kleiner en hebben sneller toegang tot de celmembranen. Er zijn geen speciale enzymen nodig om deze vetzuren te kunnen gebruiken. Ze worden makkelijk verteerd en vergen dus minder van je spijsvertering. In de lever worden ze onmiddellijk omgezet tot energie, in plaats dat ze opgeslagen worden als vet. De medium chain vetzuren stimuleren de stofwisseling, en leiden tot gewichtsverlies. Een publicatie in Journal of American College of Nutrition laat weten dat deze vetzuren met een gerust hart bij een dieet betrokken kunnen worden, zonder angst voor metabole risicofactoren. 3

De dosis doet er toe. Je hoeft niet 1 tot 2 eetlepels kokosolie aan elke maaltijd toe te voegen. Sommige genotypen komen daar van aan. Kokosolie is veilig, als de dosis goed voor je is. Dit kan ook een eetlepel per dag zijn.

Kokosolie kan nog steeds gezien worden als gezond, dankzij de medium keten vetzuren plus laurinezuur en ondanks het algemene onbegrip over verzadigde vetten. Het is alleen belangrijk om het bij een gezond dieet te nuttigen. Het imago van een gezonde olie geeft geen vrijbrief om vele eetlepels per dag te eten, hoewel de een het wat beter doet op verzadigde vetten dan de ander.

 

Foto: Pixabay

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Kijk op Facebook pagina voor meer tips en nieuws (vergeet niet op 'vind ik leuk' te klikken :-)

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Via de cookies wordt informatie over uw gebruik van onze site gedeeld met partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services.