Granaatappel: geheim van gezonde darmen?

Zijn granaatappels het geheim van gezonde darmen? De granaatappel verlicht klachten van inflammatoire darmziekten, volgens een nieuw onderzoek. Er zit een stof in die ontsteking kan remmen, en die een lekkende darm minder lekkend maakt.

In granaatappel zit urolithine A, en dit is de stof die klachten van inflammatoire darmziekten (IBD)  kan verlichten. Urolithine A beschermt de darmen, en doet dit via de darmbacteriën.

Onder inflammatoire darmziekten valt colitis ulcerosa. Colitis ulcerosa komt steeds vaker voor, met name in de westerse landen. Er zijn momenteel ruim 80.000 mensen in Nederland met een chronische darmontsteking. Dit is ongeveer 1 op de 200 mensen. Hiervan heeft iets meer dan de helft colitis.

Medio 2015 kwamen er al geluiden naar buiten waaruit bleek dat IBD veel vaker voorkomt dan altijd werd aangenomen (55.000 mensen). Onderzoekers uit Limburg lanceerden toen cijfers van 89.000 mensen met IBD in Nederland. Dit aantal is in 2016 iets naar beneden bijgesteld naar ruim 80.000. Urotholine A is een metaboliet dat door de interactie tussen darmbacteriën en polyfenolen uit granaatappel geproduceerd wordt. Behalve in granaatappel zit de stof ook in ander fruit, vooral in bessen. Dan is er nog ellaginezuur, dat eveneens in bessen en granaatappels zit. Ellaginezuur heeft interactie met strengen van Bifidobacterium pseudocatenulatum in de darmen, waardoor eveneens urotholine A wordt vrijgezet.

Granaatappel kan ontsteking verminderen bij patiënten met inflammatoire darmziekten…maar werkt helaas niet voor alle patiënten

Tegen ontsteking

Eerdere onderzoeken lieten al zien dat urotholine A tal van gezondheidsvoordelen heeft. De stof bleek een positieve werking te hebben bij ontsteking en veroudering. In deze studie -gepubliceerd in Nature Communications- werd specifiek gekeken naar het effect van de stof op de inflammatoire darmziekten. Voor de studie werd gebruik gemaakt van een muismodel.

Tegen lekkende darm

Het bestanddeel vermindert darmontsteking door te werken op de twee “bruggen” tussen de cellen die de darmwand bekleden. Urotholine A maakt deze bruggen (cell junctions) weer strakker en voorkomt op deze manier dat gifstoffen passeren en ontsteking kunnen veroorzaken. De stof herstelt dus de functie van de darmwand en houdt deze wand integer. Bij een lekkende darm is juist het tegenovergestelde gebeurd, waardoor schadelijke stoffen wel kunnen passeren.  

Geen garantie

Hoewel het gunstig kan zijn om granaatappels en bessen te consumeren, om zo de vrijzetting van urotholine A te stimuleren, is het geen garantie dat symptomen van de darmontsteking niet meer optreden of dat ze wegblijven. Het kan namelijk zijn dat de bacteriën die de vrijzetting van urotholine stimuleren, niet bij iedereen (evenveel) aanwezig zijn.

Er is ook synthetische urotholine ( UAS03), en volgens de onderzoekers helpt dit om genoemde reden waarschijnlijk alleen bij bepaalde vormen van inflammatoire darmziekten, zoals colitis ulcerosa.

Directe consumptie van urotholine A kan wel compenseren voor het gebrek aan bacteriën die verantwoordelijk zijn voor de productie van de stof.

Behoorlijke anti-aging effecten

De stof in granaatappel maakt cellen schoon, en heeft enorme anti-aging effecten

Als je granaatappel eet, doe je niet alleen je darmen een plezier. Dankzij urotholine A heeft de vrucht behoorlijke anti-aging effecten, liet een onderzoek in 2016 zien. Als de stof in de darmen vrijgezet wordt, verlengt dit de levensduur. Tenminste bij oudere muizen: die konden bijvoorbeeld ineens veel beter sporten en bewegen door het effect van de stof. Muizen zijn belangrijk voor de wetenschap: lees waarom

Schoonmaken van de cellen

Als we ouder worden, vertraagt het proces waarop onze cellen rekenen voor energie. Dit proces heet mitofagie, waarbij versleten mitochondria (de kleine energiefabriekjes binnen de cellen) gerecycled worden. Als ze niet meer gerecycled worden, of niet snel genoeg, dan hopen afvalstoffen op binnen de cellen. Mitofagie houdt onze cellen schoon. De cellen gaan slechter functioneren en er ontstaan problemen in veel weefsels. Ook in de spieren, die slapper worden. Dit proces zou ook een rol spelen bij Parkinson’s.

Oude muizen met een goed uithoudingsvermogen

Urotholine A is de enige molecuul die de vertraging van dat specifieke recycling proces, en deze verslechterde functie van de cellen kan tegenhouden. Dit is precies wat de stof liet zien bij de diermodellen. Oudere muizen (ongeveer 2 jaar oud) hielden het 42% langer uit met rennen dan andere muizen die geen urotholine A hadden gehad. Dat is een fiks verschil. Maar ook jonge knaagdieren hadden een toegenomen trainingscapaciteit dankzij urotholine A. De testen lieten ook zien dat er een krachtige recycling van mitochondrieën plaatsvond (mitofagie dus).

Ook hier weer bleek het belang van ellaginezuur, dat een precursor van urotholine A is. Als ellagitanninen in aanraking komen met het water in de darmen, worden ze afgebroken tot ellaginezuur dat vervolgens urotholine A produceert.

Als je een van de mensen bent wiens darmbacteriën geen urotholine A produceren -want dit gebeurt niet bij iedereen-  geven granaatappels en granaatappelsap je niet de voordelen die ze anders geven. Je kunt dan eventueel een supplement gebruiken.