Nieuws

Ben je gewoon moe, of is het bijnieruitputting?

moe
Share Button

Als je tijden doodmoe bent, niet stressbestendig meer bent en je brein functioneert niet meer hoe het hoort, dan kan het gewoon moeheid zijn, of een bijnieruitputting. Studies tonen dat bepaalde vitaminen en mineralen (o.a. magnesium en vitamine C) veel betekenen wanneer de bijnieren uitgeput zijn. En hier profiteer je ook van als je gewoon moe bent.

moe

Bijnieruitputting herkennen

Als dit je bekend voorkomt: snel geïrriteerd zijn en vooral als je honger hebt, steeds onverklaarbare trek hebben en ontploffen om de kleinste dingen, doodmoe zijn maar ’s avonds een stuk energieker, dan heb je misschien bijnieruitputting. Hoe herken je bijnieruitputting en wat kun je eraan doen?

Stress is vooral nadelig voor de bijnieren

stress

Stress is helaas onvermijdelijk voor velen en druk is overal. De technologie dwingt ons altijd bereikbaar te zijn en het lijkt onmogelijk om echt eens lekker op te laden. Er is altijd wel weer iets dat moet. Wanneer stress chronisch is, moeten we oppassen; dit beïnvloedt vrijwel elk aspect van onze gezondheid. Maar er is een deel van de gezondheid dat hier vooral de nadelen van ondervindt en dat is het endocriene systeem, via de bijnieren.

De bijnieren zitten direct boven de nieren en spelen een enorm grote rol in de hormoonproductie; ze creëren meer dan 50 verschillende hormonen. Het is dus ook duidelijk waarom de bijnieren grotendeels verantwoordelijk zijn voor de stressrespons. In stressvolle situatie (‘vechten of vluchten’) maakt de adrenale medulla adrenaline vrij, om je te helpen om te reageren. De adrenale cortex maakt cortisol (‘stresshormoon’) vrij. Deze regelt de stofwisseling en ook de stressrespons.

Nu maakt onze lever –die het toch altijd al druk heeft en 24/7 werkt- veel overuren om alle gifstoffen die we vandaag de dag al dan niet vrijwillig innemen te verwerken. Maar ook de bijnieren doen aan overwerk, door alle stress, verplichtingen en druk om ons heen. En dan is de vraag: ben je gewoon moe, of wordt het tijd om aan de bijnieren te denken?

De enige manier om echt te bepalen of hoe het met je bijnieren gesteld is, is door dit via de arts te laten testen. Hier lees je e.e.a. over de verschillende testen.

Tekenen van bijnieruitputting

moe3

Als je al een poos stress ervaart en je krijgt de volgende symptomen, kun je stappen gaan ondernemen (waaronder het zoeken van medische hulp).


Onverklaarbare vermoeidheid en heel moeizaam op kunnen staan ’s morgens


Als je elke nacht 8 tot 10 uur slaapt en nog steeds doodmoe bent, je bed niet kunt uitkomen, dan kan dit een rode vlag zijn. Die 8-10 uur zouden voldoende moeten zijn om je lichaam weer te verkwikken voor de nieuwe dag. Gebeurt dit (al een poosje niet), dan is er iets mis.


In gedachten blijf je maar bezig. Je wilt weleens dat je gedachten stoppen, maar dit lukt gewoon niet. Daarbij voel je je ‘overweldigd’, totaal niet ontspannen.


Steeds trek hebben. Een effect van bijnieruitputting is een lage bloedsuikerspiegel, en als dit het geval is schreeuwt je lichaam om energie om de dip om te keren. En voor mensen die toch al gestresst en moe zijn, kan zoetigheid of zout een snelle boost geven. Als je trek in suiker of zout echt agressief is, dan kan bijnieruitputting de boosdoener zijn.


Humeurig en geïrriteerd zijn Humeurig zijn we allemaal op zijn tijd, maar als je geïrriteerder dan normaal bent, kan je toch eens aan de bijnieren denken. De bijnieren helpen je om met stress om te gaan, maar als ze niet goed functioneren heb je het gevoel dat je in een achtbaan zit. Als je je houding niet in orde krijgt, of het gaat samen met vergeetachtigheid en moeite met focussen, wordt het tijd om ontstressen je nieuwe hobby te maken.


Hoog energieniveau ’s avonds laat. Ben je de hele dag niet vooruit te branden, en dan zal je net zien: ’s avonds kom je op gang. Cortisol piekt in de ochtend, neemt langzaam af gedurende de dag. Maar bij bijnieruitputting heeft, begint cortisol in de late middag en avond te pieken. Dit is wel een duidelijk signaal van bijnieruitputting in een vroeg stadium.


Geen zin in seks. Als je merkt dat het in de slaapkamer niet zo gaat als je partner zou willen, en je hebt ook helemaal geen zin om de situatie te veranderen, dan kan er een verband met bijnieruitputting zijn. Bij bijnieruitputting worden de hormonen die met zin in seks in verband staan opgeofferd, in een poging om meer stress gerelateerde hormonen te produceren om het lichaam in balans te brengen.


Meer tekenen en een checklist


Overtollige stress, vicieuze cirkel

Overtollig stress put dus de bijnieren uit, en veroorzaakt een vicieuze cirkel: je bent geïrriteerd, ontploft sneller, nog meer stress en problemen, je gaat meer eten, de bloedsuikerspiegel raakt nog meer uit balans enzovoort.

Behalve cortisol produceren de bijnieren ook DHEA (dehydroepiandrosteron), aldosteron en testosteron. De helft van het testosteron van de vrouw komt van de bijnieren. Wanneer de bijnieren uitgeput zijn en er minder testosteron aangemaakt wordt, is het gedaan met het libido. Aldosteron regelt de water- en zout huishouding en bloeddruk. DHEA is het hormoon dat de bijnieren het meest aanmaken. Bij het ouder worden neemt de DHEA-spiegel af. Mensen voelen zich vaak beter wanneer de DHEA spiegel optimaal is. Teveel moet je hier ook niet van hebben, omdat het haargroei in het gezicht bevordert, ook bij vrouwen.

Testen

Er is nog wel eens verwarring tussen bijnieruitputting en de medische conditie Addison’s. Bij deze laatste falen de bijnieren bijna helemaal, en dit is levensbedreigend. Als je het probleem van de bijnieren aankaart, zou het misschien kunnen dat je huisarts denkt dat je zwaar overdrijft of depressief bent (omdat hij denkt dat je doelt op Addison’s, of antidepressiva nodig hebt), wellicht is hij/zij niet bekend met uitputting van de bijnieren. (hoewel depressie een symptoom van bijnieruitputting kan zijn!). Het is de bedoeling dat je hulp krijgt en duidelijk maakt waarvoor je er zit en wat je getest wilt hebben. Volgens complementaire artsen rijst het probleem van bijnieruitputting de pan uit en zij zijn er meer bekend mee.

Bijnieruitputting en voeding

In de tussentijd zou je je voeding alvast kunnen aanpassen en veranderingen in je leefstijl toe kunnen passen. Onthaasten, ontstressen en gezonde voeding en gezond drinken zijn de toverwoorden.

Welke voeding helpt je, en welke kun je beter dumpen

aardbeien2

  • Belastende voeding: weg ermee. Voeding maakt heel veel uit voor het herstel van je bijnieren. De voeding die moeilijk te verteren is en alles wat bewerkt is, kun je beter laten voor wat het is. Alles wat je bijnieren belast, mijd je. Dit is ook cafeïne; deze stof verandert je bioritme (stelt de aanmaak van melatonine uit) en bemoeilijkt herstel. Vervang het helemaal, of beperk het en drink het alleen ‘s ochtends.
  • Suiker en zoetstoffen: Vemijdt deze, ook de fructose siroop, ontbijtgranen, snoep enzovoort. Suiker zit ook in veel brood en dressings. Vermijd het zo goed als je kan en als je niet altijd zonder kan, probeer dan eens een suikervervanger als alternatief. Kant-en-klaar en magnetron voedsel bevatten veel stoffen die moeilijk te verteren zijn (preservatieven en vulstoffen). Ze putten de lichaamsenergie en spijsvertering uit.
  • Gehydrogeneerde oliën: Oliën als soja-, koolzaad– en maïsolie zijn hoogst ontstekingsbevorderend en kunnen tot ontsteking van de bijnieren leiden. Neem dan liever kokosolie, olijfolie, organische boter van grasgevoerde dieren.
  • Als je voeding wilt van goede kwaliteit, kijk dan eens naar kokosproducten (wel echt van goede kwaliteit natuurlijk, want dat is ook niet altijd zo), olijfolie, avocado, crucifere groenten, kolen, vette vis, kip en kalkoen, noten, zaden, kelp en zeealg, Himalaya of keltisch zout.
  • Ook fijn voor de bijnieren zijn: basilicum, ashwagandha, visolie (EPA/DHA), magnesium, B5, B12, C, D3 en zink.

Vitaminen en mineralen bij bijnieruitputting

voeding3

Natuurlijke vitaminen en mineralen ondersteunen de bijnieren. Het zijn de vitaminen B, vitamine C en magnesium.

Vitamine B5 wordt door de bijnieren gebruikt om de hormoonaanmaak te ondersteunen. Een enkele dosis blijkt al effect te hebben. Foliumzuur (B11) en cobalamine (B12) zijn ook belangrijk, omdat stress voor een verwijdering van deze vitaminen zorgt. Endocrine Research meldde dat de meeste vitamine C in de bijnieren zitten en gebruikt wordt om hormonen aan te maken. Bij stress wordt vitamine C snel (op)gebruikt om cortisol aan te maken. (1) Medical Hypotheses meldt in een oudere studie dat bewerkte voeding, stresshormonen en een verkeerde calcium-magnesium ratio, een magnesiumtekort veroorzaakt. In minder dan 7 dagen kan men van een depressie opknappen bij een dagelijkse inname van 125 mg tot 300 mg. (2) Journal of Orthomoleculair Medicine beschrijft de actie van magnesium in de cellen. De bijnier gerelateerde effecten van stess produceren een verschuiving binnen de cellen naar buiten toe, wat leidt tot een uitputting van magnesium. (3)

Wat je verder nog kunt doen:

ontstress

  • Rust zoveel mogelijk
  • Slaap tussen de 8 en 10 uur per nacht
  • Ook al ben je ’s avonds energiek, blijf niet te laat op
  • Heb plezier en lach veel
  • Doe rustig aan op het werk en in de relatie (vermijdt stress)
  • Stel prioriteiten en leg de lat wat lager voor je zelf
  • Eet regelmatig
  • Beweeg, ook gewoon wandelen heeft al effecten, zelfs als het een luttele 10 minuten per dag is (minimaal 20 minuten is beter)
  • Vermijdt negatieve mensen en negatief gepraat en praat/denk ook niet negatief over jezelf
  • Bouw tijd in voor jezelf
  • Mocht je worstelen met dingen uit het verleden: zoek hulp
  • Meer voeding- en leefstijltips

Hou er rekening mee dat –afhankelijk van de ernst van de bijnieruitputting- herstel echt tijd nodig heeft: dit kan een half jaar tot 2 jaar duren. De veranderingen die je maakt werken op langere termijn, maar hebben blijvende resultaten.

© 2016, GoedGezond.All rights reserved.


Vind je dit artikel informatief?

Geef de info door (via onderstaande button’s)!

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Sinds kort zit Goedgezond ook op Facebook! Help je mee om de pagina bekend te maken? Vergeet dan niet op ‘vind ik leuk te klikken’ ;-) Thanks!