Brein Darmflora

Hoe -en welke- probiotica serotonineniveau en stemming verbeteren -studies

darmbrein1
Share Button

Probiotica werken via de brein-darm connectie, en een explosie van studies geeft ons inzicht in de fascinerende wereld van deze connectie. Er zijn probiotica die het serotonineniveau beïnvloeden en zo de stemming verbeteren. Ze verminderen angst en depressie. Eén streng bleek zelfs net zo effectief als een serotonine heropnameremmer (SSRI, citalopram). Deze probiotica heten ook wel psychobiotica. Welke probiotica zijn dat, die zo positief werken op onze stemming?

Probiotica’s impact op serotonineniveau en stemming

darmbrein
Andere darmflora, andere breinfunctie

Psychobiotica helpen mensen die worstelen met stemmingswisselingen en depressie. Volgens studies werken darmbacteriën op meerdere manieren op het brein, om stress, angst en stemmingsissues te verbeteren. Het is misschien moeilijk te geloven dat je door een andere samenstelling van darmbacteriën, beter kunt omgaan met stress, een betere stemming hebt en zelfs angst en depressie kunt behandelen. Het zijn echter niet zomaar wat studies die dit aantonen; een explosie van studies laat dit zien en geeft ons inzicht in de fascinerende wereld van de darm-brein connectie. En dus weten we nu dat we de samenstelling van ons darm microbioom kunnen veranderen op zo’n manier dat het onze stemming en breinfunctie positief beïnvloedt. En een primaire manier om dit te doen is door psychobiotica.

Psychobiotica: probiotica tegen angst en depressie

vinkjeEén bacteriesoort is zelfs net zo effectief als serotonine heropnameremmer Citalopram 

vinkje90% Van de serotonine wordt in de darmen geproduceerd

vinkjeGunstige darmbacteriën produceren ook andere belangrijke neurotransmitters

Psychobiotica zijn levende organismen die gezondheidsvoordelen geven aan patiënten die aan psychische ziekten leiden. (1) Maar je hebt geen klinische depressie, angststoornis of andere psychische aandoening nodig om via psychobiotica een positief effect op je brein te krijgen. (2) Iedereen die last heeft van chronische stress, stemmingsproblemen of angst symptomen kan profiteren van dit type probiotica.

Hoe werken psychobiotica

Er zijn drie manieren waarop psychobiotica werken.

Activeren neurotransmitters zoals serotonine

darmbrein3
Onze darmbacteriën produceren belangrijke neurotransmitters, o.a. serotonine

Een van de manieren waarop deze probiotica werken is doordat ze in staat zijn om diverse biologisch actieve bestanddelen produceren, zoals neurotransmitters. Diverse moleculen met neuroactieve functies kunnen door probiotica gemaakt worden: gamma-aminoboterzuur (GABA), serotonine, catecholaminen en acetylcholine. (3) Als deze neurotransmitters uitgescheiden worden binnen de darmen, triggeren ze cellen in de darmwand om moleculen uit te scheiden. Deze signaleren naar het brein en beïnvloeden vervolgens het gedrag. Wist je bijvoorbeeld dat 90% van de serotonine in de darmen aangemaakt wordt? Geen wonder dat darmproblemen vaak samen gaan met stemmingsissues!

Verlagen stressrespons

darmflora2
Gunstige darmbacteriën ondersteunen de bijnieren en verlagen het stressniveau

Dan hebben psychobiotica ook effecten op het stressrespons systeem van het lichaam, die het brein en de bijnieren hierbij betrekken. (4) Dit systeem heet de hypothalamus-pijnappelklier-bijnier-as (HPA), waarvan de functie verstoord raakt bij chronische stress of ziekte. Als de HPA-as ontregeld is, raken ook de stress gerelateerde hormonen verstoord, zoals cortisol.

Dit speelt ook een centrale rol bij het ontstaan van stemming stoornissen en cognitieve problemen. (5)

Gaan ontsteking tegen

darmenblij
Gezonde darmflora remmen ontsteking en dit is gunstig bij depressie

Een laatste manier waarop psychobiotica op het brein werken is door hun anti-onstekingsacties. (6) Het is nu bekend dat een chronisch verhoogd ontstekingsniveau in het lichaam en brein een van de voornaamste onderliggende oorzaken van depressie en andere cognitieve stoornissen is. Deze ontsteking kan zijn oorsprong hebben in de darmen en sommige psychobiotica hebben een positief effect op het brein doordat ze ontsteking verlagen.

Welke probiotica zijn psychobiotica?

Bij een klinische test kregen depressieve patiënten 8 weken lang Lactobacillus acidophilus, Lactobacillus casei en Bifidobacterium bifidum, 2 miljard van elke streng. (7 ) Na 8 weken scoorden de deelnemers aanzienlijk beter op de Beck Depression Inventory (in Nederland: BDI-II-NL), een vragenlijst voor het meten van de algehele ernst van een depressie. Er was een duidelijke afname van systematische ontsteking, insulinespiegels waren lager, insulineweerstand was verbeterd. Ook was de hoeveelheid glutathion sterk verhoogd. Glutathion is dé antioxidanten in het lichaam.


Bij een studie werden de effecten van een supplement gemeten met Lactobacillus helveticus R0052 en Bifidobacterium longum R0175 (Probio’Stick®) gemeten op stress, depressie, angst en woede-vijandigheid. Na 30 dagen bleek dit een gunstig psychisch effect te hebben, met name L. helveticus en B. longum. (8)


Lactobacillus Shirota werd getest bij patiënten met het chronische vermoeidheidssyndroom en had hetzelfde positieve effect. (9) Men kreeg de streng met 24 kolonievormende eenheden van L. casei 2 maanden lang. Er was een aanzienlijke afname van angstsymptomen.


In studies op diermodellen hadden psychobiotica ook een positief effect op depressie en angst. Zo is van Lactobacillus plantarum bekend dat het dopamine en serotonine verhoogt en depressieve symptomen vermindert bij muizen. (10). L. plantarum zorgt ook voor een afname van cortisol, normaliseert het stress response systeem (de HPA-as) en vermindert depressie. (11) Ook Bifidobacterium longum en Bifidobacterium breve vermindert angstig gedrag en verbetert de cognitieve prestaties bij muizen. (12, 13)


Psychobiotica bij stress

Psychobiotica helpen zowel dieren als mensen bij het verlichten van stressklachten. De gefermenteerde melkdrank kefir die Lactobacillus casei Shirota bevatte voorkwam een stijging van de cortisolspiegel en verhoogde het serotonineniveau bij gestreste studenten. (14) De probiotische drank verminderde ook stress gerelateerde symptomen zoals buikpijn en verkoudheid.


Net zo effectief als SSRI citalopram

Toen Lactobacillus helveticus vergeleken werd met de serotonine-heropnameremmer (SSRI) citalopram bleken deze probiotica beter te werken, bij ratten met depressie, angst en cognitieve disfunctie als gevolg van chronische stress. (15) De probiotica werkten beter dan citalopram bij het verminderen van de klachten. Het verlaagde cortisol, herstelde serotonine en andere neurochemische niveaus. (16) De combinatie Lactobacillus helveticus R0052 en Lactobacillus rhamnosus R0011 normaliseerden angstklachten en leer- en gedragsproblemen bij ratten met een disfunctie van de HPA-as. (17)


Sommige prebiotica zijn ook psychobiotica

Ook prebiotica zijn belangrijke regulators van de stemming en breinfunctie. Prebiotica verlagen eveneens de uitscheiding van cortisol en verbeterden de emotionele verwerking bij gezonde deelnemers. Dit bleek toen deelnemers een of twee prebiotica kregen (fructooligosacchariden –FOS- of bimuno-galactooligosaccharides, B-GOS). De dagelijkse inname van B-GOS voor de duur van drie weken zorgde voor een aanzienlijke verlaging van de cortisolspiegel. Ook kwam er balans in de positieve versus negatieve waakzaamheid, wat indiceert dat prebiotica een angstremmend effect hebben. FOS zorgde niet voor deze effecten. (18) Gefermenteerde voeding heeft eveneens een remmend effect op angst. (19)


Mensen met het prikkelbare darmsyndroom hebben vaak ook last van angst en depressie, wat direct relateert aan een disbiose en verminderde microbiële diversiteit in de darmen. (20) Galactooligosaccharide verbeterde angstklachten bij het prikkelbare darmsyndroom, bij dagelijkse inname voor de duur van 4 weken. (21)

Meer onderzoeken van de afgelopen tijd

Effect van probiotica op serotonine en tryptofaan


Darmbacteriën hebben invloed op gedrag, humeur en voedingskeuze


Hoe darmbacteriën ons eetgedrag en voedingskeuzes bepalen



Angstremmend effect probiotica en gefermenteerde voeding 


Gezonde darmbacteriën = gezond gedrag en gezond brein, volgens wetenschappers 


Probiotica die veelbelovend zijn bij angst en depressie

Probiotica: de nieuwe Prozac, deel II  en deel I


Top 5 probiotica voor een gezond en scherp brein


Yoghurt verbetert cognitie en geheugen


Eén probioticastreng keert symptomen van autisme om


Neurowetenschapper legt uit: invloed van darmbacteriën op emoties en gedrag


Neuroloog legt uit: waarom darmflora enorme impact hebben op gedrag en stemming

  1.   Biol Psychiatry. 2013 Nov 15;74(10):720-6.
  2. Gastroenterology. 2013 Jun;144(7):1394-401, 1401.e1-4.
  3. Adv Exp Med Biol. 2014;817:221-39.
  4. Neurogastroenterol Motil. 2014 Apr;26(4):510-20.
  5.   Psychiatry. 2006 May;5(5):166–170.
  6.   Clin Ther. 2015 May 1;37(5):984-95.
  7. Nutrition. 2015 Sep 28. pii: S0899-9007(15)00391-3.
  8. Br J Nutr. 2011 Mar;105(5):755-64.
  9. Gut Pathog. 2009 Mar 19;1(1):6.
  10. Behav Brain Res. 2016 Feb 1;298(Pt B):202-9.
  11.   Brain Res. 2015 Nov 24. pii: S0006-8993(15)00862-8.
  12.   Neurogastroenterol Motil. 2014 Nov;26(11):1615-27.
  13. Behav Brain Res. 2015;287:59-72.
  14.   Benef Microbes. 2015 Dec 21:1-12.
  15. Neuroscience. 2015 Dec 3;310:561-77.
  16. Psychoneuroendocrinology. 2013 Sep;38(9):1738-47.
  17. Am J Physiol Gastrointest Liver Physiol. 2014 Oct 15; 307(8): G793–G802.
  18.   Psychopharmacology (Berl). 2015; 232(10): 1793–1801.
  19.   J.psychres.2015; Oct 10; 04.023
  20. Neuropsychiatr Dis Treat. 2015; 11: 715–723.
  21.   Aliment Pharmacol Ther. 2009 Mar 1;29(5):508-18.
Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Sinds kort zit Goedgezond ook op Facebook! Help je mee om de pagina bekend te maken? Vergeet dan niet op ‘vind ik leuk te klikken’ ;-) Thanks!