Antioxidanten, vitamines, mineralen

3 Minder bekende maar onmisbare voordelen van zink

Share Button
Veel mensen gebruiken zink om het immuunsysteem een boost te geven. Zink heeft nog veel meer voordelen dan alleen dat. Wist je bijvoorbeeld dat dit essentiële sporenelement je bloedsuiker onder controle houdt, symptomen van depressie vermindert en de vette lever kan omkeren? In dit artikel vind je een overzicht van alle onbekende en verrassende voordelen die zink heeft!

Onmisbare voordelen van zink

In dit artikel gaat het niet om de bekende rol die zink speelt bij het voorkomen van griep, verkoudheid en infecties. 1 2 3  Juist de wat onbekendere aspecten van dit essentiële micronutriënt zullen aan bod komen!

#1 Zink en diabetes

In 6 oesters zit 33.0 mg zink

Zink is nuttig bij diabetes. Dit sporenelement is hoogst geconcentreerd aanwezig in de Langerhans-cellen in de pancreas, waar insuline geproduceerd wordt 4 en bevordert een gezonde insulinefunctie. De essentiële stof houdt de bloedsuikerspiegel op een natuurlijke manier onder controle, en kan ook dienen ter preventie van diabetes.

De zink-insuline connectie

Lab studies lieten zien dat zink handelt zoals insuline, wanneer het toegediend wordt aan insulinegevoelig weefsel en dat het de insulineactie stimuleert. 4 Het bindt aan insulinereceptoren, activeert de insuline-signalering en meer. Dit alles resulteert in een glucoseopname door de cellen en de opheldering van glucose uit het bloed. 5  Zink is ook nodig voor een correcte verwerking, opslag en uitscheiding van insuline 4 en kan beschermen tegen verlies van b-cellen; dit verlies is een kenmerk van diabetes. 6 Omdat dit sporenelement zo nauw verbonden is met de insulinefunctie, relateert een zinktekort met een slechte functie van b-cellen en insulineweerstand. 6

Het is dan ook niet verrassend dat veel diabetici lage zinkspiegels hebben. 5  Zo bleken pre-diabetische mensen eerder een zinktekort te hebben en dat mensen met een lage zinkspiegel meer insulineweerstand hebben –ongeacht BMI. 6

Zink ter preventie van diabetes

Vanwege het verband met pre-diabetes en diabetes type 2 zijn onderzoekers bezig met de vraag of zink de ontwikkeling van diabetes kan voorkomen. Hoewel er meer studies nodig zijn om hier zeker van te zijn, suggereert eerder onderzoek dat het kan – in ieder geval bij vrouwen. Bij één studie werden 82297 vrouwen voor de duur van 24 jaar gevolgd. Wie een hogere zinkinname had, had een lagere kans op diabetes 2. 7 Een studie uit 2013 liet hetzelfde zien: een hogere zinkconsumptie stond in verband met een lager risico op de ziekte bij vrouwen van middelbare leeftijd. 5

Zink suppletie

Kan het ook helpen als je al diabetes hebt? Diverse dier- en labstudies toonden dat zink suppletie glucosepieken verlaagt en de insulinefunctie verbetert. 4 Studies op mensen zijn wat beperkter, toch groeit het bewijs dat ook mensen kunnen profiteren van het mineraal en dat zink suppletie resulteert in een verbeterde insulinefunctie en bloedsuikercontrole. 5 8 9

#2 Bij (ernstige) depressie

In 10 champignons zit 1mg zink

Depressie is een stemmingsstoornis die voor veranderingen zorgt in lichamelijke activiteit, eetlust, slaap en gewicht. Er zijn aanwijzingen dat zink suppletie de symptomen van depressie vermindert. Het eerste klinische onderzoek naar het verband tussen de zinkspiegel en depressie werd in 1983 gepubliceerd. 10  Hierna identificeerden ook andere studies het effect van zink op de ontwikkeling en klachten van de aandoening. 11  Lange termijn behandelingen met zink bij labdieren lieten dezelfde mechanismen zien als antidepressiva. 12  Een vrij recente studie meldt dat zink suppletie bij ernstig depressieve patiënten tussen de 18-55 jaar die tevens SSRI’s gebruikten (citalopram 20-60 mg/dag of fluoxetine 20-60 mg/dag) de symptomen aanzienlijk verbeterde. Andere studies bevestigen dit, en dit kan vooral handig zijn voor mensen waarbij SSRI’s niet goed aanslaan. 13 14  Ook is er gesuggereerd dat er een rol voor zink alleen weggelegd is bij depressie, maar dit moet nog verder onderzocht worden. 15  Een lagere zinkspiegel zou een marker zijn voor de ontstekingsresponse die bij de ziekte speelt. 16


Er zijn hogere koperspiegels aangetroffen bij depressieve mensen. Bij mensen die herstelden van de aandoening was de zinkspiegel omhoog gegaan. 17  Zink kan de opname van koper belemmeren. 18  Een verminderde koperopname kan leiden tot bloedarmoede.


#3 Voor een gezonde lever

Spinazie bevat 1.4 mg zink per kopje

Bij mensen met een ernstige leverziekte kan leverencefalopathie voorkomen. Bij deze aandoening wordt de hersenfunctie aangetast door giftige stoffen die normaal gesproken door de lever verwijderd worden. Leverencefalopathie is onder andere een complicatie van levercirrose. Omdat de zinkspiegel van patiënten met levercirrose lager dan normaal is kan zink suppletie nuttig zijn. 19

Omkeren van een vette lever

Omdat zink essentieel is voor de normale groei, ontwikkeling en deling van cellen speelt het ook een rol bij meerdere leveraandoeningen, zoals bij de non-alcoholic vette lever. Molecular Aspects of Medicine noemt zink een krachtig middel, zelfs bij de alcoholische vette lever. 20 Een zinktekort manifesteert zich op vele manieren in de lever (leverziekten, slechte leverregeneratie, en hieruit voortvloeiend: een veranderde mentale status of immuun functie) Zink suppletie stabiliseert de darmwand, vermindert endotoxemie, oxidatieve stress en ontsteking bevorderende cytokinen en zorgt voor de dood van nutteloze of kwaadaardige cellen. 21  Zink suppletie keert de klinische tekenen van een zinktekort om bij mensen met een leveraandoening. 22 Sommige studies melden een verbeterde leverfunctie als gevolg van het mineraal.  23

Veiligheid

De dagelijkse aanbevolen hoeveelheid voor zink ligt rond de 8-12 mg voor vrouwen, en 11-15 mg voor mannen 24 . Spreek hierover met je arts en laat de zinkhoeveelheid in het bloedplasma meten alvorens je met suppletie begint. Vooral zink gluconaat is een goede bron van zink, omdat het snel opgenomen wordt. Mensen met reumatoïde artritis nemen minder zink op.

Het spijsverteringskanaal wordt direct beïnvloed door de ingenomen zink, en om deze reden kunnen er ook een aantal bijwerkingen zijn. Hieronder kunnen vallen: misselijkheid, braken, buik- of maagpijn en diarree. 25  Ook lethargie en duizeligheid kunnen voorkomen. 26 Hier moet dus goed op gelet worden, en komt voor bij zowel zinksulfaat, als bij -oxide en –gluconaat.

Zink is een sporenelement, dus je hebt er dagelijks een kleine hoeveelheid van nodig. Het is niet verstandig om meer dan 40 mg per dag te nemen. Routinematige inname wordt niet aanbevolen zonder het advies van een medisch specialist.

Zink vind je in: zeevruchten, oesters, spinazie, champignons, noten, rund- en lamsvlees, tarwekiemen, pompoenzaden, cacao, mager varkensvlees, kip en bonen.

 

 

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Meer gezondheid, natuurlijk gezond en voeding

Goedgezond zit ook op Facebook! Meer nieuws vind je op de FB-pagina (vergeet niet op 'vind ik leuk' te klikken :-)