Brein Darmflora

Darmbacteriën manipuleren onze voedingskeuzes -nieuwe studie

Share Button

Als we denken dat we het voor het zeggen hebben wat onze voedingskeuzes betreft, hebben we het redelijk mis. Onze darmen zijn ons “tweede brein”: de darmbacteriën geven continu signalen af aan de hersenen en vice versa. En dit geldt ook voor de eetlust die we hebben: die wordt ook aangestuurd door onze darmflora. 

Darmbacteriën manipuleren voedingskeuzes

Alleen gebeurt dit anders dan altijd aangenomen werd: niet via de hormonen maar via de synapsen. De communicatie verloopt dan ook een stuk sneller dan het geval was geweest als er via hormonen gecommuniceerd zou zijn. Synapsen zijn dus belangrijker bij de darm-brein as dan hormonen, laat Een nieuwe publicatie in journal Science weten. Dit proces bepaalt grotendeels onze voedingskeuze.

Darm/brein-as

De darm-brein as is pas sinds 2 decennia onderwerp van onderzoeken. Het startsein was in de jaren ’90 toen bleek dat antibiotica succesvol hepatische encefalopathie  kon behandelen. Hepatische encefalopathie is een syndroom van neurologische symptomen dat voorkomt bij patiënten met leverfalen. In 2013 onthulde onderzoek dat de bacteriën in onze darmen angst en depressie besturen. 1

Darmflora en emoties

En recentelijk werd onthuld hoe de bacteriën stemming en emoties beïnvloeden, en werd de connectie tussen darmflora en een reeks psychische aandoeningen belicht. 2

Op Goedgezond kon je steeds lezen hoe de samenstelling van de darmbacteriën invloed op veel dingen heeft: van stress tot voedingskeuze. Ook vind je in het “darmflora-dossier”  bewezen tips om gezondere darmflora te krijgen voor een betere mentale en lichamelijke gezondheid.

Alle studies ontrafelen weer een stukje, ook over de invloed op de hersenen. Er werd veelal gedacht dat de communicatie tussen de darmen en het brein via hormonen verliep.

Snelle communicatie

Een nieuw onderzoek trekt dit nu in twijfel. Volgens een team van de Duke University School of Medicine gaat de communicatie tussen de darmbacteriën en het brein veel sneller en verloopt deze ook veel directer. Het team bouwde verder op hun eerdere studies, waarin ze toonden dat de sensorische cellen in de darmwand uiteinden hebben die op synapsen lijken. Deze cellen maken waarschijnlijk deel uit van een groter neuraal netwerk.

Wat het team deed

Om dit neurale circuit in kaart te brengen pasten ze een rabies virus dusdanig aan dat het fluoriserend en detecteerbaar was. Muizen kregen dit virus toegediend. De onderzoekers zagen hoe het via de nervus vagus, of te wel de tiende hersenzenuw, naar de hersenstam ging. Vervolgens ontwikkelden de onderzoekers sensorische darmcellen samen met vagale neuronen.

Het experiment onthulde vervolgens dat neuronen richting de darmcellen bewegen in een poging om signalen te verbinden en af te vuren. Toen er suiker aan een Petri schaal werd toegevoegd werden de neuronale signalen in een enorm snel tempo afgevuurd. Dit suggereert dat glutamaat als boodschapper fungeert om informatie van de darmen naar de hersenen over te brengen. Het ging om miliseconden.

Onderbuikgevoel/zesde zintuig

Omdat de informatie zo snel van de darmen naar de hersenen gaat, kan je volgens de studieauteurs spreken van een “onderbuikgevoel” of “zesde zintuig” op een manier warop we praten over het ervaren van een geur of aanraking. De bevindingen kunnen dan ook de biologische basis van een nieuw soort gevoel zijn: een gevoel waardoor het brein weet wanneer de maag vol voeding en calorieën zit.

Studieauteur

“De resultaten hebben enorme implicaties voor ons begrip van eetlust.”

“Veel eetlustremmers die ontwikkeld zijn richten zich op langzaam handelende hormonen, en niet op snel handelende synapsen. Dat is waarschijnlijk de reden waarom veel van die middelen falen.”

Micro-organismen stimuleren/onderdrukken eetlust

Als wij denken dat we veel zeggenschap hebben over wat we eten, dan hebben we het redelijk mis. Door trek te onderdrukken of te stimuleren helpen de micro-organismen in onze buik de hersenen beslissen welke voeding er gegeten moet worden.

De keuze tussen yoghurt of een broodje kan voor de groei van sommige bacteriën zorgen, terwijl andere bacteriën juist afnemen. En terwijl de samenstelling van de darmbacteriën verandert, verandert de absorptie van nutriënten mee.

Darmbacteriën beïnvloeden niet alleen de voedingskeuze, maar ook ons gedrag en de mate waarin we angst en depressie ervaren. Ook een hoge bloeddruk en andere condities houden verband met de darmflora.

PLOS Biology publiceerde een interessant onderzoek in dit opzicht waaruit bleek dat

  • Vliegen die essentiële aminozuren misten een sterke voorkeur voor gist hadden
  • Vliegen die een mix van bacteriën aan de voeding toegevoegd kregen (Lactobacillus plantarum, L. brevis, Acetobacter pomorum,Commensalibacter intestini en Enterococcus faecalis) de zin in proteïnen verloren
  • Twee soorten bacteriën bijzonder effectief waren in het beïnvloeden van de trek van de vliegen: Acetobacter en Lactobacillus. De toename van beide onderdrukten de trek in eiwitten maar stimuleerde de zin in suiker.
  • Acetobacter en Lactobacillus waren niet in staat om de trek in tyrosine te onderdrukken

De darmbacteriën voeden zich met wat de gastheer/-vrouw eet, en de darm-brein connectie kan een sleutel zijn om behandelingen voor mensen te ontwikkelen met betrekking tot gezond eetgedrag.

Obesitas en metabool syndroom

Het wordt dus steeds duidelijker dat de darmbacteriën een kritieke rol spelen bij het ontstaan van obesitas en het metabool syndroom. Over-eten en obesitas ontstaan door de vicieuze cirkel waarin de micro-organismen in onze buik een sleutel zijn. Darmbacteriën produceren “endotoxinen”: een schadelijk product van de bacteriën die een reactie van het immuunsysteem veroorzaken die tot obesitas kan leiden.

Het is al lang bekend dat obesitas, en vooral centrale obesitas (buikvet) gepaard gaat met een lage graad ontsteking. Die ontsteking wordt deels veroorzaakt door endotoxinen, bouwblokken van bacteriële celwanden die van de darmen de bloedbaan inkomen. Endotoxinen activeren pro-inflammatoire receptors en dit verandert hoe energie door ons lichaam gebruikt wordt.

Buikvet

Glucose wordt als vet opgeslagen rond de buik en de energie in de spieren neemt af. Met andere woorden: de darmbacteriën maken ons tot luilakken met een dikke buik.

Het is aangetoond dat deze effecten geblokkeerd kunnen worden door antibiotica: dit benadrukt dat de micro-organismen in de buik verantwoordelijk zijn voor obesitas.

Share Button

Blijf op de hoogte van het laatste gezondheidsnieuws

Voer je e-mailadres in, en ontvang bericht in je mailbox als er een nieuw artikel is!

Volg Goed Gezond op sociale media

Meer gezondheid, natuurlijk gezond en voeding

Kijk op Facebook pagina voor meer tips en nieuws (vergeet niet op 'vind ik leuk' te klikken :-)

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Via de cookies wordt informatie over uw gebruik van onze site gedeeld met partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services.