Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!

Waarom gebruiken onderzoekers ratten of muizen?


Waarom gebruiken onderzoekers ratten of muizen?

De genetische, biologische en gedragskarakteristieken van ratten en muizen komen sterk overeen met die van mensen. Veel symptomen van menselijke aandoeningen kunnen gerepliceerd worden bij de knaagdieren. Jenny Haliski van National Institutes of Health zegt: “Ratten en muizen zijn zoogdieren die veel processen delen met mensen en geschikt zijn om antwoorden op veel onderzoekskwesties te vinden.”

Sinds de laatste 2 decennia zijn deze overeenkomsten sterker geworden. Wetenschappers kunnen nu genetisch gemodificeerde muizen en ratten fokken die ze ‘transgene muizen’ noemen. Deze transgene muizen dragen genen die hetzelfde zijn als de genen die menselijke ziekten veroorzaken. Geselecteerde genen kunnen afgezet worden of inactief gemaakt worden, en dit creëert ‘knockout muizen.’ De knockout muizen kunnen gebruikt worden om de effecten van kankerveroorzakende chemicaliën (carcinogenen) te evalueren. Een paar voorbeelden van menselijke aandoeningen en ziekten waarbij muizen en ratten als model gebruikt worden zijn: hoge bloeddruk, diabetes, obesitas, toevallen, staar, ademhalingsproblemen, doofheid, Parkinson, Alzheimer, cystic fibrose, kanker, HIV en AIDS, hartkwalen, spieratrofie en aandoeningen van de ruggengraat. Haliski: “Het gebruik van dieren in onderzoek is cruciaal voor het wetenschappelijk begrip van biomedische systemen die tot nuttige medicijnen, behandelingen en genezing leidt.”


De muis en de mens zijn genetisch voor het grootste deel hetzelfde. Beide hebben 30.000 genen, die voor het grootste deel van elkaar zijn afgeleid. Slechts in één procent van de genen verschillen muis en mens.

Het internationale Mouse Genome Sequencing Project, waaraan meer dan 200 wetenschappers een bijdrage leverden, publiceert vandaag in het Britse wetenschappelijke tijdschrift Nature een genetisch overzicht van de laboratoriummuis. Een jaar na de publicatie van het menselijk genoom staat nu ook de volgorde van de erfelijke code van de muis in grote lijnen vast.

De gedetailleerde kennis over de genen van de muis en hun plaats op de 20 muizenchromosomen maakt de muis als proefdier veel belangrijker. Bijna alle 30.000 genen die bij de mens zijn gevonden heeft de muis ook. De kennis van het muizengenoom maakt het makkelijker om het in 2001 ontcijferde menselijke genoom te interpreteren. Van lang niet alle genen van de mens is de functie bekend. Tot dusver heeft de vergelijking al 1200 nieuwe menselijke genen opgeleverd. De gedetailleerde kennis over de genen van de muis en grote genetische gelijkenis met de mens maken het ook mogelijk de genetische achtergrond van ziekteprocessen van de mens in de muis beter te bestuderen.

Mens en muis stammen af van een voorouderzoogdier dat naar schatting 75 miljoen jaar geleden leefde. Sinds die tijd zijn mens en muis hun eigen weg gegaan in de evolutie. De genen die zij van hun gemeenschappelijke voorouder erfden, zijn in beide soorten verschillend uitgewaaierd en hebben een eigen betekenis gekregen. Zo heeft in de muis een grote uitbreiding plaatsgevonden van het aantal genen dat betrokken is bij de reukzin. Ook verschillen muis en mens belangrijk in de genen die het afweersysteem en de voortplanting samenstellen.

Niettemin vertoont de genensamenstelling nog steeds een grote overeenkomst. De mens blijkt bijvoorbeeld nog steeds het genenrepertoire te bezitten dat nodig is voor de aanleg van een staart. Dat mens er toch heel anders uitziet dan een muis komt voornamelijk voort uit een verschillende invloed van ‘regelgenen’, genen die de activiteit van andere genen bepalen. (bron)


Kijk op Facebook pagina voor meer tips en nieuws (vergeet niet op 'vind ik leuk' te klikken :-)

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Via de cookies wordt informatie over uw gebruik van onze site gedeeld met partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services.